Tagarchief: Waterschap Limburg

Unieke beproeving glazen waterkering Neer

gs_deltagoot-0911-kopieren
Lees het gehele artikel

Donderdag 23 januari waren bestuurders, medewerkers en relaties van Waterschap Limburg en de aannemerscombinatie Herik/Strukton vof bij kennisinstituut Deltares getuige van een unieke beproeving in de Deltagoot. Met het uitvoeren van diverse proeven wordt aangetoond dat een glazen waterkering bij hoogwater bestand is tegen optredende belastingen, zodat bewoners achter de dijken goed beschermd zijn.

Combinatie Herik/Strukton vof voert voor Waterschap Limburg een tweejarig project uit ter versterking van de dijk bij Neer in de gemeente Leudal. Binnen dit project is de toepassing bedacht van een glazen waterkering. Bij een positief resultaat van de proeven bij Deltares heeft Waterschap Limburg de primeur voor een glazen waterkering die aan alle strenge veiligheidseisen voldoet, zorgt voor zichtbehoud op de Maas en daarmee als beproefd systeem binnen dijkversterkingsprojecten op specifieke locaties kan worden ingezet.

Veiligheid en zichtbehoud

De dijkversterking in Neer bestaat uit het versterken van de groene dijk over ongeveer 1.600 meter en het versterken van een harde kering (keermuur) van ongeveer 550 meter. Het project kent een intensief omgevingsproces. De verhoging van de harde kering met 70 cm betekende dat bij diverse woningen het zicht op de rivier de Maas zou wegvallen. Bewoners willen het uitzicht op de Maas behouden. Voor het waterschap was het aspect veiligheid het belangrijkste. Zij ging daarom in gesprek met de bewoners en onderzocht de mogelijkheden. Uiteindelijk heeft Waterschap Limburg gekozen voor het innovatieve concept om een deel van de waterkering uit te voeren in glas, waarbij zowel de veiligheid als het zichtbehoud zijn geborgd. Combinatie Herik/Strukton vof ontwerpt en realiseert de glazen kering. Het plan is om deze glazen kering in het najaar van 2020 te plaatsen, waarbij de afronding van het totale project eind 2020 is voorzien.

Glazen panelen

De glazen panelen zijn opgebouwd uit meerdere lagen glas en folie: 3 constructieve panelen middenin, 2 zogeheten ‘opofferingspanelen’ aan de buitenzijde en daartussen folies van 1,5 mm. In nauw overleg met de ervaren glasleverancier Scheuten is de ideale dikte en samenstelling qua sterkte en transparantie berekend en bepaald, waarbij steeds het doel voor ogen is gehouden om de doorkijk naar de Maas te behouden en tegelijkertijd te voldoen aan de waterveiligheidsnormen. Het glas en folie dat wordt toegepast is van hoogwaardige kwaliteit zodat het ook goed bestand is tegen invloeden van buitenaf, zoals weersinvloeden. De glazen panelen worden aangebracht over een totale lengte van 80 meter, verdeeld over een viertal tracés, waarvan de langste een lengte heeft van 30 meter.

Samenwerking voor hoogwaterveiligheid en zichtbehoud voor bewoners door een glazen waterkering bij Neer, gemeente Leudal.

Waterkering getest bij Deltares

Voorafgaand aan de plaatsing wordt een proefopstelling van de glazen kering bij Deltares in Delft onderworpen aan diverse proeven. De proeven vinden in de week van 20 januari plaats in de bekende testfaciliteit de ‘Deltagoot’. Een proefopstelling van de kering, nagebouwd op werkelijke grootte, wordt daar getest op golfbelasting en het weerstaan van drijvende objecten. Als representatief drijvend object wordt gebruik gemaakt van een 6 meter lange boomstam van 800 kg en een doorsnede van 40 cm, die met een bepaalde snelheid tegen het glas botst. Met het uitvoeren van diverse proeven wordt aangetoond dat de glazen kering bij een hoogwater bestand is tegen optredende belastingen, zodat bewoners achter de dijken goed beschermd zijn. Op basis van de testresultaten wordt het Expertise Netwerk Waterveiligheid (ENW) gevraagd om een positief advies voor het toe te passen systeem. Op donderdag 23 januari is een test uitgevoerd waarbij de glazen waterkering werd beproefd met de belasting van watergolven van 0,5 meter hoogte en de boomstam met een snelheid van 2 meter per seconde.

Innovatieve dijkversterking in Neer

strukton-civiel-zuid-de-betonnen-keerwand-bij-neer-wordt-aangepast-met-een-innovatieve-glazen-kering.-kopieren
Lees het gehele artikel

Waterschap Limburg is bezig met het aanleggen en versterken van dijken langs de Maas. Daarbij is de dijkversterking in Neer bijzonder te noemen dankzij de glazen kering. Deze moet bewoners en achterland tegen hoogwater beschermen. Uit de tests die dit najaar plaatsvinden, moet blijken of deze innovatieve constructie werkt.

Door de klimaatverandering gaan rivieren als de Maas steeds meer water afvoeren. Omdat de meeste dijken daar niet tegen bestand zijn, worden veel keringen nu aangepakt. De landelijke, provinciale en gemeentelijke overheden hebben daarom de handen ineengeslagen om dijken te versterken en te verleggen. Ook het Limburgse Neer moet eind 2020 beschermd zijn tegen hoogwater volgens de nieuwe normen.

Tachtig centimeter hoge transparante glazen panelen

Strukton Civiel Zuid realiseert de dijkversterking en heeft hiervoor samen met opdrachtgever Waterschap Limburg en waterbouwbedrijf Van den Herik een ontwerp en plan van aanpak gemaakt. Twan van Erp, projectmanager bij Strukton: “Dit omvat onder meer het ophogen van de 2.100 meter lange bestaande kering. Daarvan wordt 1.600 meter gevormd door een groene dijk, die met klei verhoogd en versterkt wordt. Het fietspad dat daar overheen loopt wordt ook vernieuwd. Het andere 500 meter lange deel ligt op maaiveldniveau en bestaat uit een betonnen keerwand. Deze gaan we vervangen en zodanig verhogen dat aan de waterveiligheidsnormen wordt voldaan. Over een lengte van 80 meter, daar waar huizen staan, gaan we op de betonnen keerwand 80 centimeter hoge transparante glazen panelen aanbrengen. Omdat deze extreem sterk moeten zijn, bestaan ze uit gelaagd glas van in totaal 8-10 centimeter dik, dat in stalen frames bevestigd is. Verder gaan we in deze muur nog drie doorgangen (coupures) voorzien van nieuwe keermiddelen.”

strukton-civiel-zuid-de-bestaande-groene-dijk-bij-neer-wordt-versterkt-en-verhoogd-met-klei.-kopieren

De bestaande groene dijk bij Neer wordt versterkt en verhoogd met klei.

 

Bewonersparticipatie

Waarom is voor deze unieke en innovatieve glazen oplossing gekozen? Volgens Guido Toirkens, omgevingsmanager bij Waterschap Limburg, speelde bewonersparticipatie daarbij een belangrijke rol. “Een groep bewoners met huizen waarvan de achtertuinen grenzen aan de keermuur, wilde uitzicht op de Maas houden. Dat zou bij een verhoogde geheel betonnen keerwand anders compleet verdwijnen. Meerdere informatiebijeenkomsten en inspraaksessies volgden, waarbij bewoners zelf met oplossingen kwamen. Voor beide partijen was een mooi vormgegeven kering, die landschappelijk goed is ingepast, belangrijk. Voor het waterschap stond veiligheid echter altijd op nummer één. Na onderzoeken door onder meer een ingenieursbureau en een presentatie van een befaamd architect ontstond draagvlak en werd de glazen kering het uiteindelijke compromis. Een esthetisch verantwoorde, maar nog niet eerder toegepaste en technisch beproefde oplossing.”

Praktijkproeven vinden dit najaar plaats

Daarom vinden dit najaar praktijkproeven plaats bij het testlaboratorium van Deltares in Delft. In deze ‘Deltagoot’ test de aannemer op ware grootte het effect van extreme golven op dijken. Van Erp: “De glazen elementen worden daar in gezet en de test moet aantonen of het systeem aan de eisen voldoet. Slaagt de test, kan in april 2020 wanneer de hoogwaterperiode (die loopt van 15 oktober tot 15 maart) voorbij is, met de uitvoering begonnen worden.” Andere eisen waaraan voldaan moet worden, is dat minimaal 90% moet worden gewerkt met transparante onderdelen met een hoge beeldkwaliteit. Tevens moet de glazen wand vandalismebestendig, vervangbaar en in de hoogte uit te breiden zijn. Eveneens moet een signaal afgegeven worden, mocht het glas breken.    

Succesvolle dijkverbetering door inzet Brabantse Dijkencombi

dijkencombi_02_de-keermuur-mook-in-aanbouw
Lees het gehele artikel

Het project Dijkversterking Mook-Afferden-Bergen-Aijen is een project dat aannemerscombinatie Vissers Ploegmakers/FPH Ploegmakers/Wetering (Dijkencombi) realiseert in opdracht van Waterschap Limburg. Inwoners, bedrijven en infrastructuur zijn na uitvoering van het project beter beschermd tegen overlast bij hoogwater van de Maas.

“Aan een project van deze omvang is veel voorbereiding voorafgegaan”, vertelt Toon van Mierlo, omgevingsmanager bij Dijkencombi. “Denk dan aan het ontwerpen, het maken van berekeningen, het regelen van vergunningen en het in beeld krijgen van de randvoorwaarden. Maar ook de conditionering: explosieven opsporen, bodemonderzoek doen, kabels en leidingen verleggen en rekening houden met ecologische omstandigheden en wensen van de omgeving. Veel en goed communiceren met alle betrokken partijen is enorm belangrijk. Er is nauw contact met de omwonenden omdat er, soms letterlijk, in hun achtertuin gebouwd wordt.”

Mook-Afferden-Bergen-Aijen

Minder hinder door scheepstransport.


Meedenken in oplossingen: 
Dijktraject Mook
“Door mee te denken in oplossingen en optimalisaties door te voeren, konden noodzakelijke werkzaamheden uitgevoerd worden, maar wél in harmonie met de omgeving en met wederzijds respect voor elkaars belangen. Bij Dijktraject Mook bijvoorbeeld. Deze bestaat voor een deel uit een harde keermuur en voor een deel uit een groene dijk. Dijkencombi heeft een diepere en stevigere fundering in de bodem geplaatst waarop de nieuwe hogere en stabielere betonnen keermuur is gebouwd. Door te kiezen voor een trillingvrije, in de bodem gevormde CSM-wand in plaats van een conventionele damwand, is de kans op schade en overlast beperkt. Een innovatieve methode die in combinatie met een waterkerende muur nog niet eerder is gedaan”, vertelt Toon. 

“De innovatieve werkwijze zorgde wel voor een iets tragere start, omdat het ontwerpen en berekenen van deze oplossingen nog geen gesneden koek is. Dijkencombi heeft hierop maatregelen getroffen. Door meer machines, materieel en mankracht in te zetten, hebben we de mijlpaal voor hoogwaterveiligheid op 15 oktober gehaald. Momenteel werkt men aan de afwerking van de muur. We zijn meer dan tevreden met de prachtige aanblik van het nieuwe metselwerk. Mook is er niet alleen veiliger maar ook mooier op geworden.”

Mook-Afferden-Bergen-Aijen

De keermuur in Mook: het resultaat mag er zijn!


Expertise in dijkenbouw: 
Dijktraject Bergen – Aijen
Na het hoogwater in 1995 is om de dorpjes Bergen en Aijen, die in het rivierbed van de Maas liggen, een nooddijk gelegd. De dijk is te laag en er bestaat een kans dat er water onder de dijk doorstroomt waarbij grond/zand wordt meegevoerd (piping). Toon: “We hebben de dijk verhoogd en verbreed, hebben buitendijks extra klei in het voorland aangebracht en hebben de coupures vervangen door dijkovergangen. Op twee plaatsen is een in de grond gevormde (CSM) betonwand in de kering geplaatst om de stabiliteit te garanderen. Bij dit deeltraject hebben we echt onze dijkenexpertise laten zien. Met zo veel mogelijk hergebruik hebben we de waterkering gegarandeerd. Duurzaam, economisch en met veel minder hinder.”      

Innovatieve maatregelen: Dijktraject Afferden
Het dijktraject Afferden is een zogenaamde groene kering. De helling (talud) van de dijk is te steil. Op sommige locaties is de dijk ook te laag. De dijk is verder onvoldoende stabiel en er is kans op piping. “Bij Camping Klein Canada hebben we voor het hoogwaterseizoen het binnentalud al verflauwd”, vervolgt Toon. “Alle voorbereidingen zijn inmiddels getroffen zodat Dijkencombi vanaf half maart volop aan de slag kan met de resterende dijkversterkingsopgave. Aan de N271 worden de landschapsbepalende monumentale bomen gespaard. Ter plaatse van deze bomen is het ophogen/aanvullen niet wenselijk. Ook hier wordt een innovatieve maatregel getroffen. 

Mook-Afferden-Bergen-Aijen

Aanbrengen CSM wand in Mook met beperkte werkruimte.


Trots op alles wat 
gerealiseerd is
“Ik ben er, namens de gehele Dijkencombi, Waterschap Limburg en overige betrokken partijen, trots op dat we door toepassing van innovatieve oplossingen, snel en met beperkte hinder een goed ingepaste, veilige waterkering voor de omgeving realiseren”, besluit Toon.