Tagarchief: ROCKWOOL group

Infiltratiebuffer toegepast bij klimaatadaptieve gebiedsontwikkeling in centrum van Horst aan de Maas

Lapinus-Gasthoes-Horst_1_1MB
Lees het gehele artikel

Het gebied rondom het culturele centrum ‘t Gasthoês in Horst aan de Maas, dat wordt gerenoveerd, wordt herontwikkeld tot een groen gebied. Dit versteende gebied kampt met actuele problematiek van forse regenbuien, extreme droogte en hittestress. In dit gebied wordt de Rockflow infiltratiebuffer van Lapinus (onderdeel van de ROCKWOOL Group) toegepast. 

De 100%-recyclebare infiltratiebuffer zorgt ervoor dat na een stevige regenbui de wateroverlast op verharde oppervlaktes rondom ‘t Gasthoês wordt verminderd. Het slimme watermanagementsysteem buffert hemel-water en infiltreert het in de bodem waardoor het grondwaterpeil op niveau blijft. De klimaatatlas geeft aan dat de temperatuur op bepaalde locaties in Horst aan de Maas hoger is dan elders. Bij fikse regenbuien kan het hemelwater onvoldoende door de rioleringen worden afgevoerd. De gemeente Horst aan de Maas heeft daarom bepaald om binnen de herinrichting van het gebied rondom ‘t Gasthoês, klimaatadaptieve maatregelen te treffen zodat een vergroend gebied ontstaat dat wateroverlast tegengaat, minder snel opwarmt, verdroging tegengaat en het grondwaterpeil op niveau houdt.

In dit gebied wordt de Rockflow infiltratiebuffer van Lapinus (onderdeel van de ROCKWOOL Group) toegepast.

Groen gebied

‘t Gasthoês is in bezit geweest van Woningcorporatie Wonen Limburg en is inmiddels eigendom van de gemeente Horst aan de Maas. Marleen van Ulft is senior gebiedsontwikkelaar bij Wonen Limburg. Haar taken zijn onder meer om wijken en buurten leefbaar te houden en mensen een prettige woonplek te bieden. “Groen in een woongebied is hiervan een belangrijk onderdeel”, geeft ze aan. “Gemeente Horst aan de Maas besteedt steeds vaker aandacht aan klimaatadaptie. De duurzame gebiedstransformatie, genaamd Hof te Berkel, rondom ‘t Gasthoês is hiervan een mooi voorbeeld.” Wonen Limburg heeft in samenwerking met Gemeente Horst aan de Maas dit project opgestart om hun bestaande panden met de infra eromheen te kunnen verduurzamen en te vergroenen. “Voor het bestrijden van wateroverlast bij piekbuien stelt de gemeente eisen aan leefklimaat, ruimtelijke ordening, duurzaamheid, onderhoud en uiteraard aan de kosten hiervan”, zegt Van Ulft. De hoofddoelstelling van de gemeente is om het gebied rondom ‘t Gasthoês te transformeren tot een open en groen gebied, dat direct in verbinding staat met het centrum van de stad. De bestaande parkeerplaats is hiervoor compleet opnieuw ingericht. Van Ulft vertelt dat Wonen Limburg samen met een groot aantal partijen betrokken is bij de uitwerking van de inrichtingsplannen van de openbare infra, zoals de bewoners, ondernemers en bouwpartijen. “Door deze manier van samenwerken kunnen bewuste keuzes gemaakt worden voor het verduurzamen van de klimaatbestendige, stedelijke omgeving”, zegt Van Ulft. Het project zal dit najaar worden opgeleverd.

Bouwteam

Wim Ramakers is projectleider bij het infrabedrijf BLM Wegenbouw in Wessem. “We voeren dit project in een bouwteamsetting uit”, zegt Ramakers. Het bouwteam bestaat uit de gemeente als opdrachtgever, hoofdaannemer BLM Wegenbouw en bureau Kragten, die de gemeente heeft ondersteund bij het voorlopig ontwerp van de herontwikkeling van het Gasthoêsgebied, waarin het slimme watermanagementsysteem van Lapinus als totaaloplossing is toegepast. Lapinus nam regelmatig deel aan dit bouwteam om mee te denken over een totaaloplossing “Het gebied krijgt een diverse en duurzame kwaliteit voor het verbeteren van het milieu en het leefklimaat in deze versteende omgeving.” De parkeerplaats die intact blijft, moet bereikbaar blijven. Het regenwater wordt opgevangen en zoveel mogelijk in de bodem geïnfiltreerd. “Alle straatkolken in het verharde oppervlak zijn aangesloten op een apart regenwaterriool, die overgaat in de infiltratiebuffer Rockflow van Lapinus. Bij piekbuien nemen de buffers het regenwater op en geven dat vervolgens vertraagd af aan de bodem. “Dit voorkomt wateroverlast en verdroging van de bodem.” Daarnaast wordt het dakwater van ‘t Gasthoês opgevangen en doorgesluisd naar een permavoidsysteem, waarbij de steenwol zorgt voor het transport van water naar de planten toe. Dit systeem bevat ondergrondse waterbuffers onder de groenvakken, die zorgen voor een capillaire werking, waardoor het waterniveau voor de beplanting op peil blijft. “We testen in dit project of dit beproefde permavoidsysteem nagebootst kan worden door het Rockflowsysteem”, zegt Ramakers.

Klimaatverbetering

Joop Schaghen is adviseur gebiedsontwikkeling en burgerparticipatie bij Kragten in Herten. “Wateroverlast bij flinke regenbuien en sterke opwarming van de stad in de zomer zijn actuele thema’s”, zegt Schaghen. “Gemeentes onderkennen steeds vaker de problemen die verharde oppervlakten veroorzaken in stedelijk gebied.” Dat Nederland op dit moment opnieuw wordt geconfronteerd met een droogteperiode, draagt hier sterk aan bij. “Minder stenen en meer groen in de stad zorgen voor minder wateroverlast en voor meer verkoeling in de zomer.” Schaghen legt uit dat voor het vergroenen van het Gasthoêsgebied het watermanagementsysteem Rockflow in combinatie met de waterabsorberende ZOAK-klinker en het beproefde permavoidsysteem een ideale toepassing is om water op te vangen en in de bodem vast te houden. “De infiltratiebuffer is een praktische en duurzame oplossing voor de actuele waterhuishoudingsproblematiek waarmee gemeentes steeds vaker te maken krijgen.    

Het heeft een hoge waterdoorlatendheid en hoge opnamesnelheid en het kan 95% van zijn eigen volume in water absorberen”, legt Schaghen uit. “Door dit permavoidsysteem ontstaat een optimale groeiconditie voor planten en bomen, die uiteindelijk sterk bijdraagt aan de klimaatverbetering in het gebied”, zegt Schaghen.

Het gebied rondom het culturele centrum ‘t Gasthoês in Horst aan de Maas, dat wordt gerenoveerd, wordt herontwikkeld tot een groen gebied.

Ralf Vaessen is directeur van hoveniersbedrijf Herman Vaessen in Maasbree. Hij is bij het project Gasthoês betrokken als specialist op het gebied van innovatief vergroenen van verharde oppervlaktes in stedelijke gebieden. “Het is de bedoeling dat dit gebied zo’n 400 kubieke meter water moet kunnen bufferen en infiltreren in de bodem.” Vaessen legt uit dat het samenwerken in bouwteamverband met de betrokken uitvoerende partijen de drijvende kracht is achter dit project. “Tijdens het voortraject hebben deze partijen uitvoerig hun deskundige kennis en ervaring kunnen delen en inzetten.” Vaessen heeft de groenvoorziening aangelegd die met sensoren en vochtmonitoring het watergehalte bijhoudt en regelt. In het gebied rondom ‘t Gasthoês zijn verschillende parkeerplaatsen opnieuw bestraat met de zoak- klinkers (zeer-open-afval-keramiek) van TileSystems. Deze zoak-klinkers zijn gemaakt uit productafval van de keramische tegels en kunnen snel regenwater absorberen. “Interessant aan deze tegels is dat ze niet alleen snel het water opnemen, bufferen en laten infiltreren en het water laten afvloeien naar de ondergrondse Rockflowinfiltratiebuffer, maar ook water laten verdampen na een hevige zomerse regenbui. Tijdens hete zomerdagen heeft dit een verkoelend effect”, zegt Vaessen.

Proefbakken

Linda de Vries, business developer bij Lapinus, houdt zich bezig met het toepassen van steenwol in watermanagementsystemen met de focus op urban green en klimaatadaptatie in stedelijk gebied, waarbij gebruik wordt gemaakt van circulaire materialen. De Vries geeft aan dat het project Gasthoês redelijk uniek verloopt, omdat een innovatief bouwteam hiermee aan de slag is gegaan. “Bijzonder interessant om hiervan deel uit te maken en om mee te maken dat we gezamenlijk al die wensen van de opdrachtgever kunnen waarmaken”, stelt ze vast. “Kennis wordt gedeeld om samen een ontwerp te maken voor de groene ruimte van dit gebied, waarin water wordt vastgehouden en hergebruikt.” Deze vorm van samenwerking is vrij uniek bij dit soort infraprojecten. De Vries denkt dat in de toekomst bij dit type projecten vaker door uitvoerende partijen samengewerkt zal worden om de juiste oplossingen te vinden voor problemen rondom verdroging en waterhuishouding in de openbare ruimte. Ze vertelt dat bij dit project Gasthoês plantvakken met een substraat gemengd met losse steenwol en capillaire steenwol elementen zijn aangelegd om te testen hoe water vlak onder het oppervlak vastgehouden kan worden. In tegenstelling om overtollig water zo snel mogelijk te infiltreren, wordt hier water van kleine buien vast gehouden om droogte tegen te gaan. Dit substraat heeft een sterke wateropzuigkracht en deze capillaire werking zorgt ervoor dat het water naar de oppervlakte wordt getrokken vanuit een buffer, waardoor de bodem vochtig blijft zodat de planten niet uitdrogen. “Water wordt vastgehouden om droogteperiodes te kunnen overbruggen. Dit project biedt ons een supermooie kans, vooral nu in deze droogteperiode om deze testen uit te kunnen voeren”, zegt De Vries.

Rockflow infiltratiebuffer van Lapinus (onderdeel ROCKWOOL Group) toegepast bij klimaatadaptieve gebiedsontwikkeling in centrum van Horst aan de Maas

lapinus-gasthoes-horst_1_1mb-kopieren
Lees het gehele artikel

Het project biedt ruimte voor testlocatie om capillaire werking van de steenwol van ondergronds Rockflow-watermanagementsysteem te onderzoeken

Het gebied rondom het culturele centrum ‘t Gasthoês in Horst aan de Maas, dat wordt gerenoveerd, wordt herontwikkeld tot een groen gebied. Dit versteende gebied kampt met actuele problematiek van forse regenbuien, extreme droogte en hittestress. In dit gebied wordt de Rockflow infiltratiebuffer van Lapinus (onderdeel van de ROCKWOOL Group) toegepast. De 100%-recyclebare infiltratiebuffer zorgt ervoor dat na een stevige regenbui de wateroverlast op verharde oppervlaktes rondom ‘t Gasthoês wordt verminderd. Het slimme watermanagement-systeem buffert hemelwater en infiltreert het in de bodem waardoor het grondwaterpeil op niveau blijft. De klimaatatlas geeft aan dat de temperatuur op bepaalde locaties in Horst aan de Maas hoger is dan elders. Bij fikse regenbuien kan het hemelwater onvoldoende door de rioleringen worden afgevoerd. De gemeente Horst aan de Maas heeft daarom bepaald om binnen de herinrichting van het gebied rondom ‘t Gasthoês, klimaatadaptieve maatregelen te treffen zodat een vergroend gebied ontstaat dat wateroverlast tegengaat, minder snel opwarmt, verdroging tegengaat en het grondwaterpeil op niveau houdt.

Groen gebied

‘t Gasthoês is in bezit geweest van Woningcorporatie Wonen Limburg en is inmiddels eigendom van de gemeente Horst aan de Maas. Marleen van Ulft is senior gebiedsontwikkelaar bij Wonen Limburg. Haar taken zijn onder meer om wijken en buurten leefbaar te houden en mensen een prettige woonplek te bieden. “Groen in een woongebied is hiervan een belangrijk onderdeel”, geeft ze aan. “Gemeente Horst aan de Maas besteedt steeds vaker aandacht aan klimaatadaptie. De duurzame gebiedstransformatie, genaamd Hof te Berkel, rondom ‘t Gasthoês is hiervan een mooi voorbeeld.” Wonen Limburg heeft in samenwerking met Gemeente Horst aan de Maas dit project opgestart om hun bestaande panden met de infra eromheen te kunnen verduurzamen en te vergroenen. “Voor het bestrijden van wateroverlast bij piekbuien stelt de gemeente eisen aan leefklimaat, ruimtelijke ordening, duurzaamheid, onderhoud en uiteraard aan de kosten hiervan”, zegt Van Ulft. De hoofddoelstelling van de gemeente is om het gebied rondom ‘t Gasthoês te transformeren tot een open en groen gebied, dat direct in verbinding staat met het centrum van de stad. De bestaande parkeerplaats is hiervoor compleet opnieuw ingericht. Van Ulft vertelt dat Wonen Limburg samen met een groot aantal partijen betrokken is bij de uitwerking van de inrichtingsplannen van de openbare infra, zoals de bewoners, ondernemers en bouwpartijen. “Door deze manier van samenwerken kunnen bewuste keuzes gemaakt worden voor het verduurzamen van de klimaatbestendige, stedelijke omgeving”, zegt Van Ulft. Het project zal dit najaar worden opgeleverd.

Bouwteam

Wim Ramakers is projectleider bij het infrabedrijf BLM Wegenbouw in Wessem. “We voeren dit project in een bouwteamsetting uit”, zegt Ramakers. Het bouwteam bestaat uit de gemeente als opdrachtgever, hoofdaannemer BLM Wegenbouw en bureau Kragten, die de gemeente heeft ondersteund bij het voorlopig ontwerp van de herontwikkeling van het Gasthoêsgebied, waarin het slimme watermanagementsysteem van Lapinus als totaaloplossing is toegepast. Lapinus nam regelmatig deel aan dit bouwteam om mee te denken over een totaaloplossing “Het gebied krijgt een diverse en duurzame kwaliteit voor het verbeteren van het milieu en het leefklimaat in deze versteende omgeving.” De parkeerplaats die intact blijft, moet bereikbaar blijven. Het regenwater wordt opgevangen en zoveel mogelijk in de bodem geïnfiltreerd. “Alle straatkolken in het verharde oppervlak zijn aangesloten op een apart regenwaterriool, die overgaat in de infiltratiebuffer Rockflow van Lapinus. Bij piekbuien nemen de buffers het regenwater op en geven dat vervolgens vertraagd af aan de bodem. “Dit voorkomt wateroverlast en verdroging van de bodem.” Daarnaast wordt het dakwater van ‘t Gasthoês opgevangen en doorgesluisd naar een permavoidsysteem, waarbij de steenwol zorgt voor het transport van water naar de planten toe. Dit systeem bevat ondergrondse waterbuffers onder de groenvakken, die zorgen voor een capillaire werking, waardoor het waterniveau voor de beplanting op peil blijft. “We testen in dit project of dit beproefde permavoidsysteem nagebootst kan worden door het Rockflowsysteem”, zegt Ramakers.

Klimaatverbetering

Joop Schaghen is adviseur gebiedsontwikkeling en burgerparticipatie bij Kragten in Herten. “Wateroverlast bij flinke regenbuien en sterke opwarming van de stad in de zomer zijn actuele thema’s”, zegt Schaghen. “Gemeentes onderkennen steeds vaker de problemen die verharde oppervlakten veroorzaken in stedelijk gebied.” Dat Nederland op dit moment opnieuw wordt geconfronteerd met een droogteperiode, draagt hier sterk aan bij. “Minder stenen en meer groen in de stad zorgen voor minder wateroverlast en voor meer verkoeling in de zomer.” Schaghen legt uit dat voor het vergroenen van het Gasthoêsgebied het watermanagementsysteem Rockflow in combinatie met de waterabsorberende ZOAK-klinker en het beproefde permavoidsysteem een ideale toepassing is om water op te vangen en in de bodem vast te houden. “De infiltratiebuffer is een praktische en duurzame oplossing voor de actuele waterhuishoudingsproblematiek waarmee gemeentes steeds vaker te maken krijgen. Het heeft een hoge waterdoorlatendheid en hoge opnamesnelheid en het kan 95% van zijn eigen volume in water absorberen”, legt Schaghen uit. “Door dit permavoidsysteem ontstaat een optimale groeiconditie voor planten en bomen, die uiteindelijk sterk bijdraagt aan de klimaatverbetering in het gebied”, zegt Schaghen.

Ralf Vaessen is directeur van hoveniersbedrijf Herman Vaessen in Maasbree. Hij is bij het project Gasthoês betrokken als specialist op het gebied van innovatief vergroenen van verharde oppervlaktes in stedelijke gebieden. “Het is de bedoeling dat dit gebied zo’n 400 kubieke meter water moet kunnen bufferen en infiltreren in de bodem.” Vaessen legt uit dat het samenwerken in bouwteamverband met de betrokken uitvoerende partijen de drijvende kracht is achter dit project. “Tijdens het voortraject hebben deze partijen uitvoerig hun deskundige kennis en ervaring kunnen delen en inzetten.” Vaessen heeft de groenvoorziening aangelegd die met sensoren en vochtmonitoring het watergehalte bijhoudt en regelt. In het gebied rondom ‘t Gasthoês zijn verschillende parkeerplaatsen opnieuw bestraat met de zoak-klinkers (zeer-open-afval-keramiek) van TileSystems. Deze zoak-klinkers zijn gemaakt uit productafval van de keramische tegels en kunnen snel regenwater absorberen. “Interessant aan deze tegels is dat ze niet alleen snel het water opnemen, bufferen en laten infiltreren en het water laten afvloeien naar de ondergrondse Rockflowinfiltratiebuffer, maar ook water laten verdampen na een hevige zomerse regenbui. Tijdens hete zomerdagen heeft dit een verkoelend effect”, zegt Vaessen.

Proefbakken

Linda de Vries, business developer bij Lapinus, houdt zich bezig met het toepassen van steenwol in watermanagementsystemen met de focus op urban green en klimaatadaptatie in stedelijk gebied, waarbij gebruik wordt gemaakt van circulaire materialen. De Vries geeft aan dat het project Gasthoês redelijk uniek verloopt, omdat een innovatief bouwteam hiermee aan de slag is gegaan. “Bijzonder interessant om hiervan deel uit te maken en om mee te maken dat we gezamenlijk al die wensen van de opdrachtgever kunnen waarmaken”, stelt ze vast. “Kennis wordt gedeeld om samen een ontwerp te maken voor de groene ruimte van dit gebied, waarin water wordt vastgehouden en hergebruikt.” Deze vorm van samenwerking is vrij uniek bij dit soort infraprojecten. De Vries denkt dat in de toekomst bij dit type projecten vaker door uitvoerende partijen samengewerkt zal worden om de juiste oplossingen te vinden voor problemen rondom verdroging en waterhuishouding in de openbare ruimte. Ze vertelt dat bij dit project Gasthoês plantvakken met een substraat gemengd met losse steenwol en capillaire steenwol elementen zijn aangelegd om te testen hoe water vlak onder het oppervlak vastgehouden kan worden. In tegenstelling om overtollig water zo snel mogelijk te infiltreren, wordt hier water van kleine buien vast gehouden om droogte tegen te gaan. Dit substraat heeft een sterke wateropzuigkracht en deze capillaire werking zorgt ervoor dat het water naar de oppervlakte wordt getrokken vanuit een buffer, waardoor de bodem vochtig blijft zodat de planten niet uitdrogen. “Water wordt vastgehouden om droogteperiodes te kunnen overbruggen. Dit project biedt ons een supermooie kans, vooral nu in deze droogteperiode om deze testen uit te kunnen voeren”, zegt De Vries.

Steenwol Lapinus (onderdeel Rockwool Group) filtert meer dan 50% verontreinigde microdelen uit afspoelend regenwater langs wegen

zandlopermechanisme-kopieren
Lees het gehele artikel

Hevigere regenbuien en sterkere verdroging van gebieden in Nederland hebben een forse weerslag op de conditie van het oppervlaktewater en het grondwater. Regenwater dat langs de doorgaande wegen en lokale wegen de berm in spoelt, bevat concentraties verontreinigende stoffen dat afkomstig is van voertuigen. Lapinus (onderdeel van de Rockwool Group) heeft ontdekt dat steenwol een uitstekend materiaal is om dit soort stoffen uit het regenwater te filteren, om te voorkomen dat ze in het milieu terechtkomen. Wageningen University & Research (WUR) testte de steenwol in hun laboratorium, met als resultaat dat meer dan 50% van deze stoffen door de steenwol wordt opgevangen.

Steenwol wordt onder meer gebruikt in watermanagementsystemen (Rockflow) om water te bufferen met als doel wateroverlast te voorkomen tijdens hevige regenbuien. Bij piekbelasting wordt het overtollige water snel en efficiënt opgevangen en langzaam geïnfiltreerd naar het grondwater. Lapinus heeft ontdekt dat de steenwol in deze watermanagementsystemen ook geschikt is om regenwater te filteren. Daan de Kubber, manager marketing & business development bij Lapinus, legt uit dat steenwol zelfs in staat is om opgeloste verontreinigde stoffen uit het regenwater te halen, zoals PAK’s en zware metalen als zink en koper. “Deze milieubelastende stoffen stromen bij regenbuien via het asfalt van doorgaande wegen en lokale wegen de bodem in. Dat heeft vergaande consequenties voor de waterhuishouding in Nederland, waardoor de stoffen ook in de voedselketen terecht zouden kunnen komen”, zegt De Kubber. PAK’s (polycyclische aromatische koolwaterstoffen) zijn moleculen die ontstaan door thermische ontbinding veroorzaakt door uitlaatgassen, banden en remmen van voertuigen en zijn zeer schadelijk voor de gezondheid. “Langs doorgaande wegen groeit er weinig in de bermen, daar vind je veel zwarte drab. Dit is zwaar vervuilde troep die van voertuigen afkomt”, zegt De Kubber. De steenwol in watermanagementsystemen die langs doorgaande wegen en lokale wegen wordt aangebracht, kan het afspoelend regenwater uitstekend filteren. Naast dat vaste deeltjes worden afgevangen, kunnen opgeloste moleculen van PAK’s, koper en zink, door de steenwol worden geadsorbeerd (sorptie). Dit voorkomt dat deze milieubelastende deeltjes direct in het milieu terechtkomen. “Steenwol is een duurzaam materiaal dat op deze manier een vervuiling van vele jaren kan opvangen”, zegt De Kubber.

Wageningen University & Research (WUR) is in 2018 gestart met het onderzoek naar het filteren van regenwater en het vasthouden van verontreinigende materialen met steenwol van Lapinus. Wim Beltman is wetenschappelijk onderzoeker milieuchemie bij Wageningen Environmental Research van WUR. Samen met zijn onderzoeksteam bestudeert hij organische contaminanten zoals geneesmiddelen en bestrijdingsmiddelen in het milieu en wat de risico’s hiervan zijn voor ecosystemen. “Bij dit onderzoek is de focus gelegd op de adsorptie van PAK’s, koper en zink aan steenwol. Dit najaar wordt dit onderzoek gepubliceerd, dat in opdracht van Lapinus is verricht”, zegt Beltman. Steenwol wordt nu al ingezet om pieken van buien op te vangen. “We hebben onderzocht of PAK’s, zink en koper aan de steenwol blijven kleven.” Uit de testen met kunstmatig afvalwater in een laboratorium opstelling komt naar voren dat de stoffen acenaphtheen, phenanthreen (beide PAK’s), zink en koper adsorberen aan de steenwol. De steenwol, ofwel het waterabsorptiesysteem Rockflow WM2005, bleek in de test effectief stoffen vast te houden: 62% acenaphtheen, 91% phenanthreen, 88% koper en 51% zink.

“We hebben regenwater getest onder optimale omstandigheden”, zegt Beltman. “Een vervolgstap kan zijn om onze testen te vertalen naar de dynamiek van het regenwater, hoe hard het stroomt bijvoorbeeld, en het praktijkwater, dat een andere samenstelling heeft dan het testwater (deeltjes en opgelost organisch materiaal), beter te kunnen benaderen.” Beltman legt uit dat de conditie van het regenwater sterk afhangt van de dynamiek van de regenbuien. Het 2

beste is om het regenwater regelmatig op locaties buiten te testen. “Metalen zoals koper en zink kunnen in verschillende vormen voorkomen, afhankelijk van de zuurgraad en aanwezigheid van opgeloste stoffen in het water. Dat heeft consequenties voor hoeveel van de PAK’s, koper en zink stoffen aan de steenwol adsorbeert”, zegt Beltman.

Ronald Wentink is senior-adviseur water en klimaat bij Syntraal, onderdeel van advies- en ingenieursbureau Tauw. Hij legt uit hoe belangrijk een goede conditie van het regenwater, oppervlaktewater en grondwater is voor Nederland. “Als verontreiniging via het regenwater in het grondwater terecht komt, kan het vervolgens ook in het oppervlaktewater terecht komen”, zegt Wentink. Grondwater stroomt onder Nederland door naar de zee. Verontreiniging verplaatst zich met het grondwater. “Dit tast het ecosysteem aan en komt mogelijk in ons drinkwater en voedsel terecht.” Volgens Wentink heeft het filteren van vervuild regenwater vergaande positieve effecten voor de waterbalans. Al jarenlang is namelijk de trend om regenwater in de bodem te infiltreren in plaats van via het riool naar de zuivering af te voeren. Een aandachtspunt hierbij is vervuild regenwater dat vaak nog wel via de riolering naar de zuivering gaat. “Afspoelend regenwater kan soms hoge concentraties PAK’s en zware metalen bevatten en dat wil je eigenlijk niet direct in de bodem hebben.” Als dit effectief gefilterd kan worden, dan betekent dit dat er meer water in de bodem gebracht kan worden. Hiermee ontlasten we de riolering en bouwen in de bodem een waterbuffer op voor drogere perioden. Een actueel onderwerp, gezien de periodes van droogte en de hevige regenbuien waarmee Nederland steeds vaker te maken heeft. “In Nederland is de regelgeving beperkt rond het filteren van regenwater. Denemarken heeft inmiddels een wet die infiltratie van ongezuiverd water van wegen verbiedt. Daar wordt namelijk drinkwater gewonnen uit grondwater en moet dus zuiver blijven. “In Nederland bestaat nog geen algemene wet die verbiedt dat ongezuiverd en met PAK’s en zware metalen vervuild regenwater in de bodem verdwijnt. Wel zijn er eisen voor grondwaterbeschermingsgebieden”, zegt Wentink. Niet alleen de overheid maar ook wegbeheerders en infrabedrijven hebben een belangrijke rol te vervullen om infiltratie van vervuild regenwater in de bodem tegen te gaan. “Relevante aandachtspunten waar Nederland niet vrijblijvend mee om moet gaan”, besluit Wentink.

Regenwater bufferen met steenwol

rockflow-1808220021
Lees het gehele artikel

Het klimaat verandert. Er valt niet alleen meer regen, maar de buien worden ook extremer. Het rioolstelsel kan dat vaak niet in één keer aan, met wateroverlast tot gevolg. Het bufferen van water is een goede manier om de overlast tegen te gaan. Lapinus, onderdeel van de ROCKWOOL group, heeft hier met het product Rockflow een interessante toepassing voor ontwikkeld. Hierbij worden platen van steenwol onder verhard oppervlak geplaatst die zich volzuigen met water bij extreme neerslag.  Als het droger wordt, kan het water geïnfiltreerd worden in de bodem of afgevoerd worden via het riool.

Rockflow is al op diverse plaatsen toegepast, onder meer onder schoolpleinen, parkeerplaatsen en wadi’s. Sinds kort ligt het ook onder een aantal straten in Maasbracht in de gemeente Maasgouw. Rob Driessen, Business Development Engineer bij Lapinus ziet grote mogelijkheden met deze toepassing. “De belasting door het wegverkeer is een speciaal aandachtspunt bij deze toepassing. Rockflow is gemaakt van steen en dus zeer sterk. Het kan zelfs vlak onder het wegoppervlak worden aangelegd. Dat is handig in gebieden waar niet veel ruimte onder de grond aanwezig is, bijvoorbeeld door een hoog grondwaterpeil. Sowieso is Rockflow zuinig met ruimte: het neemt ruim drie keer zoveel water op als hetzelfde volume aan lava- of grindkoffers.”

Lapinus

Rockflow neemt ruim drie keer zoveel water
op als hetzelfde volume aan lava- of grindkoffers. (Beeld: Lapinus)

Lowie Eijkelhardt van de gemeente Maasgouw is ook te spreken over de materiaaleigenschappen. “Behalve de grote opnamecapaciteit viel me ook de snelheid op waarmee water wordt opgenomen.” Jean-Philippe Janssens, die namens Ducot Engineering en Advies de gemeente ondersteunde bij het project, noemt nog een ander voordeel: “Anders dan bij plastic kratten, stroomt het water op hellend terrein niet weg naar het diepst gelegen punt, maar wordt het gelijkmatig opgenomen in de steenwollen platen.”

Lapinus

Rockflow in Maasbracht.

In Maasbracht zijn de platen 80 centimeter onder de weg gelegd, net onder de kabels en leidingen die er al liggen. Daardoor worden de platen minimaal onderbroken door andere elementen. Dat is handig, maar niet noodzakelijk: nieuwe leidingen kunnen moeiteloos door het steenwol worden geschoten. Ook kan het, anders dan bij plastic kratjes, makkelijk afwijkende vormen in het straatpatroon volgen en kan het ter plekke worden bijgesneden. Sterk, zuinig met ruimte en flexibel … je zou haast zeggen “kom maar op met die stortbui!”