Tagarchief: Isala Delta

Extra dikke betonnen fietspaden – Koersen door het Reevediep

DCIM100MEDIADJI_0558.JPG
Lees het gehele artikel

Een betonpad van 12,5 km door het Reevediep – gedeeltelijk in de vorm van een karrespoor – is hiervan een mooi voorbeeld. Hierdoor ontstond een aantrekkelijk fietspad vanaf Kampen door de uiterwaarden naar de Drontermeerdijk.

De betonnen paden op de nieuwe dijklichamen in de IJsseldelta zijn bedoeld voor fietsers. Over 7 km is het fietspad 3 tot 3,4 m breed; over 5,3 km heeft het fietspad de vorm van een karrenspoor. Hier is het fietspad in de lengte gesplitst en in het midden voorzien van een groenstrook. Met het karrenspoor maakte de ontwerper de cultuurhistorische verbinding met het omringende landschap. BKB Infra realiseerde in opdracht van Boskalis de betonnen fietspaden.

Het beton werd gestort met de slipformpaver.

Beton. Het ideale materiaal

Het totale fietspad kreeg een robuuste constructie. Om er ook met onderhoudsvoertuigen gebruik van te kunnen maken, kreeg het karrenspoor een betondikte van 210 mm en de standaardfietspaden een dikte van 190 mm. “Beton is het ideale materiaal voor fietspaden”, vertelt Laurens Bogerd, projectleider van BKB Infra. “Beton is bestand tegen een waterrijke omgeving. Het gaat ruim vijftig jaar mee en dat nagenoeg zonder onderhoud. Het is vormvast bij lage én hoge temperaturen. En de lichte kleur geeft een veilig gevoel.”

Scheurinleiders en krimpvoegen

BKB Infra bracht het beton aan met een slipformpaver. Met deze machine werd de betonmortel in één werkgang verdicht en in de definitieve vorm gestort. Om het pad bestand te maken tegen krimpen en uitzetten bracht BKB Infra krimp- en uitzetvoegen aan. Bogerd: “We plaatsten om de 3 m een krimpvoeg en om de 100 m een uitzetvoeg. De krimpvoegen/scheurinleiders hebben we gerealiseerd door het uithardende beton tot een derde van de dikte in te zagen. De uitzet- of dilatatievoegen zijn zo’n 3 cm breed en vangen de lengte-uitzetting van de betonplaat op. Om de werking van de uitzetvoegen te garanderen zijn deze opgevuld met een plastisch materiaal en aan de bovenzijde afgewerkt met een bitumineuze voegvulmassa.”

Met de slipformpaver werd het pad in éen beweging gelegd.

Kruisingen met ‘ronde hoeken’

Over het hele traject vertoont het fietspad ronde vormen, zelfs op de kruispunten. “Hiermee heeft de architect het fietspad een vriendelijke uitstraling gegeven. De uitvoering ervan heeft wel wat extra aandacht gevraagd, maar het heeft zeker cachet.” Alle fietspaden zijn afgewerkt met een bezemstreek dwars op de rijrichting.

“Het is een mooi duurzaam werk geworden. De uitdaging zat hoofdzakelijk in de logistiek en de natte ondergrond. Gezamenlijk met Boskalis hebben we veel moeten regelen om het werkgebied te kunnen bereiken. Dankzij de langere doorlooptijd hebben we elk jaargetijde maatwerk kunnen leveren. Op dit betonpad gaan fietsers nog jaren plezier beleven!”     

De inzet van werkschepen, bebording en vaarwegverkeersbegeleiding

P1040392 kopiëren
Lees het gehele artikel

“We zijn gevestigd in Elburg en dan is de IJsseldelta bij wijze van spreken je achtertuin”, vertelt Pieter de Jong, directeur/eigenaar van ESB Group. “Je krijgt dan automatisch te maken met mensen die dezelfde taal spreken. Dit voelt als een thuiswedstrijd.”

Maar er zijn meer factoren die het maritieme werk in de IJsseldelta bijzonder maken. Zo komen voor ESB Group nagenoeg alle disciplines voorbij – dijken verhogen, baggerwerken, sluizen bouwen – waardoor zij haar vloot breed kan inzetten. ESB was ook vanaf het eerste moment betrokken bij het project. “Vaak gaan opdrachtgevers pas op zoek naar maritieme ondersteuning als het werk al half is ingevuld; nu waren we vanaf de voorkant betrokken bij het project. Ook dat maakt dit project speciaal.” 

ESB Group plaatste ook de bebording op de hele sluis.

Nieuwe schepen met bemanning

Als ESB Group zet haar werkschepen in met bemanning. Deze kennen het schip en weten wat er van hen verwacht wordt. De IJsseldelta was zelfs aanleiding om twee nieuwe schepen aan te schaffen. De Jong: “Deze zaten al een tijdje in de pijpleiding. Dit was de gelegenheid om de knoop door te hakken. We konden ze nu direct rendabel te maken.” 

Fenna Gezina en Anne Mathea

De Fenna Gezina werd gebouwd en te water gelaten in 2017. Het multi-schip is uitgerust met een kraan, sput palen en zware generatoren. In 2018 zette ESB Group het schip in voor de IJsseldelta en met name voor het ondersteunen van heiwerken, het varen met betonpompen en alle voorkomende werkzaamheden rondom op het kunstwerk. De Anne Mathea is eveneens een multi-schip en inzetbaar voor dezelfde werkzaamheden, maar in een lichtere uitvoering.

De Anne Mathea is een wat lichter multi-schip.

Meedenken

Bij de uitvoering van het werk werd de input van ESB Group steeds op prijs gesteld. Dat bevalt De Jong. “Er moesten bijvoorbeeld enkele betonpompen worden getransporteerd over het water. We hebben toen samen met de aannemer gezocht naar de beste manier om dit te doen. In gezamenlijk overleg is besloten de pompen eerst op het midden van de sluis te plaatsen en daarvoor een RORO-systeem in te zetten waardoor de pompen makkelijk op en af de vaartuigen konden rijden. En dan komt de laatste factor bovendrijven die het werk bijzonder maakt. “We zijn als een van de eersten door de sluis gevaren. Dat geeft een ongelooflijke kick!”     

Sluizen en waterkeringen in IJsseldelta – ‘We duiken er diep in om de beste oplossing te vinden’

IMG_2506 kopiëren
Lees het gehele artikel

Hierbij horen ook nieuwe schutsluizen voor de scheepvaart en (nood)keringen die ingezet kunnen worden bij storm en hoog water. 

Koning Willem Alexander opende het Reevediep bij de Recreatieschutsluis.

Een belangrijke partner bij het creëren van de juiste waterkeringsoplossingen was Hollandia Infra. Zij was sinds 2014 betrokken bij de herinrichting van de IJsseldelta en dacht voortdurend mee. “De projecten werden aanbesteed met een Design&Construct-contract”, vertelt Patrick Bos, projectmanager bij Hollandia Infra. “Deze aanbestedingsvorm haalt het beste in ons naar boven. We kunnen dan meedenken, ontwerpen, bouwen en monteren.” In het IJsseldelta-programma ontwierp en realiseerde Hollandia Infra het werktuigbouwkundige deel van de schut- en spuisluis van het Reevesluiscomplex.

De montageploeg plaatst één van de deuren van de Reeve-Schutsluis.

Recreatieschutsluis

Voor de Recreatieschutsluis, inmiddels ‘Scheeresluis’, realiseerde Hollandia Infra in Fase 1 de keermiddelen, bewegingswerken en schotbalken. Deze sluis bevindt zich in het noordelijk deel van de verbindende waterkering IJsseldijk. “De Scheeresluis heeft twee sets puntdeuren gekregen, aangedreven door een elektro-mechanisch bewegingswerk met tandwieloverdracht”, vertelt Bos. “Daarnaast hebben we de schotbalken geleverd om de sluiskolk te kunnen afsluiten bij calamiteiten of onderhoud.”

De staalelementen zijn in eigen beheer geproduceerd.

Reevesluis-complex

Het Reevesluiscomplex valt onder Fase 2 en gaat de Roggebotsluis vervangen. Dit complex bestaat uit een schutsluis, spuisluis en vispassage. Bos: “Voor de schutsluis hebben we het hydraulische bewegingswerk, twee enkele draaideuren en een set reservedeuren ontworpen en geproduceerd. Aanvankelijk zou de Schutsluis worden voorzien van een aandrijving met tandwielen, maar bij een aanvaring is deze constructie te kwetsbaar. Op ons advies is gekozen voor een hydraulische cilinder met een grote overstort, goedkoper en minder kwetsbaar.” Voor de spuisluis ontwierp en bouwde Hollandia Infra vier schuiven met acht hydraulische cilinders, die in de zomer werden ingehesen.

Veel kennis aan boord

Bos vindt de IJsseldelta een mooi, uitdagend project. “De laatste jaren is het aantal constructeurs, engineers en tekenaars op onze ontwerpafdeling flink uitgebreid. Dit maakt meteen duidelijk waarom dit project ons op het lijf geschreven is. We hebben ongelooflijk veel kennis aan boord, zowel uit de praktijk als uit de boeken. Geef ons de functionaliteiten en eisen van een project en ons projectteam kruipt er diep in, houdt samen met de opdrachtgever alle perspectieven tegen het licht en komt met de beste oplossing.”     

Dankzij de hydraulische aandrijvingen werkt de sluis altijd

Lees het gehele artikel

Schutsluis met traploze snelheidsregeling

Voor elke deur van de schutsluis installeerde Hydroton twee hydraulische units en twee cilinders. “Een unit met 2000 liter tankinhoud stuurt de deurcilinder aan en een kleinere unit stuurt de vergrendelcilinder aan”, vertelt Paul Plomp, operationeel directeur en projectleider van Hydroton. “Dankzij de geïntegreerde, traploze snelheidsregeling kan ook de snelheid waarmee de deuren open- en dichtgaan worden geregeld. Een beveiliging op de cilinder zorgt ervoor dat het systeem ook bij een aanvaring beschermd is. Mocht een schip onverhoopt tegen een sluisdeur aanvaren en deze vervormen, dan wordt een overstortklep bekrachtigd en schuift de cilinder in of uit, afhankelijk van de vaarrichting van het schip.”

De deurcilinder wordt bij het bovenhoofd van de schutsluis geplaatst.

Spuisluis met redundantie

Voor de spuisluis leverde Hydroton een hydraulische unit en acht cilinders die de vier spuischuiven aansturen, alles in veiligheidsklasse SIL2. Plomp: “Om zeker te zijn dat de sluizen altijd gesloten kunnen worden, hebben we hier een dubbel noodpompsysteem ingebouwd. In geval van calamiteiten staat er dus een complete redundante noodinstallatie klaar.”

“Het Reevesluiscomplex was een fantastisch project om als bedrijf bij betrokken te zijn”, vervolgt Plomp. “Uiteenlopende technische disciplines kwamen in dit project samen en werden gestaafd aan de hoge RWS-normen (NBD6000). Vanaf het ontwerpproces tot de inbedrijfstelling van de installaties zaten we in het bouwteam; precies zoals we graag werken. Al die factoren tezamen hebben dit werk geweldig uitdagend gemaakt.”     

Het grondwerk in IJsseldelta – ‘Wat een mooi project’

Shovel kopiëren
Lees het gehele artikel

Bij deze werkzaamheden werd Recycling Kampen betrokken door Boskalis. Buijert Zwartendijk Kampen ondersteunde deze werkzaamheden door de inzet van diverse grondverzetmachines. Beide bedrijven zijn gevestigd op een steenworpafstand van de IJsseldelta.

Loon- en grondverzetbedrijf Buijert Zwartendijk Kampen bv bestaat al bijna vijftig jaar en levert materieel dat nodig is om grondstoffen van A naar B te transporteren. De shovels, trekkers met kippers en kranen in het uitgebreide machinepark van het bedrijf voldoen stuk voor stuk aan de laatste stand van de techniek en de actuele milieueisen. Daarnaast heeft Buijert Zwartendijk Kampen de mensen in huis die dit materieel deskundig kunnen bedienen. “Hiermee zijn ook grote klussen op het gebied van grondverzet vaak al met een telefoontje geregeld”, vertelt Klaas Buijert van Buijert Zwartendijk Kampen. Voor project IJsseldelta leverde Buijert Zwartendijk Kampen verschillende machines en werkzaamheden voor het grondverzet.

Zoveel mogelijk afvalstoffen worden geschikt gemaakt voor hergebruik of verantwoord afgevoerd.

Recyclen waar mogelijk

De hoofdactiviteit van Recycling Kampen is het bewerken, verwerken en inzamelen van bouw, sloop- en bedrijfsafval, waarbij zoveel mogelijk afval geschikt wordt gemaakt voor hergebruik. “We zijn gespecialiseerd is het recyclen van steenachtige stoffen”, vertelt Harry Mooiweer van Recycling Kampen. “Hiermee was de IJsseldelta ons op het lijf geschreven. We hebben hier diverse soorten granulaten om toe te passen in de wegenbouw. We nemen afvalstoffen zoals hout, puin, bouw- en sloopafval en teervrij asfalt in. Teerhoudend asfalt wordt thermisch gereinigd. Zo worden zoveel mogelijk afvalstoffen geschikt gemaakt voor hergebruik of verantwoord afgevoerd.”

Plezierig samenwerken

Binnen het project IJsseldelta hebben Buijert Zwartendijk Kampen en Recycling Kampen gedurende vier jaar samengewerkt. Daarnaast was er de intensieve samenwerking met Boskalis. Een plezierige opdrachtgever, vinden Buijert en Mooiweer. “Het is een partij die de werkzaamheden tijdig inplant. Daarnaast is er altijd overleg mogelijk. Ze zijn bereid om de oplossing te zoeken die voor iedereen haalbaar is. Dat heeft ook van project IJsseldelta een mooi project gemaakt.”     

Grondverzet in drassige ondergronden

_MG_4188 kopiëren
Lees het gehele artikel

Van der Bruggen Grondverzet is gevestigd in het Brabantse Den Dungen. Als er werk was in de IJsseldelta, zette Albert van der Bruggen, directeur/eigenaar van Van der Bruggen Grondverzet, deels eigen medewerkers in en deels medewerkers uit de nabije omgeving van de IJsseldelta. 

De VOLVO-dumpers zorgden ervoor dat de transporten zo soepel mogelijk verliepen op de vaak slechte ondergrond van klei en veen. Bij echt slechte transportbanen werd onder regie van Boskalis gebruikgemaakt van grote stalen rijplaten. Dit scheelde zowel in de snelheid als in het brandstofverbruik. Bovendien konden de werkzaamheden dan onder alle weersomstandigheden doorlopen. Inmiddels zit het werk er voor Van Bruggen Grondverzet al geruime tijd op en is zij alweer op andere locaties actief met grootschalig grondverzet.

Vier jaar lang reed Van der Bruggen Grondverzet af en aan.

Behalve dumpers beschikt Van der Bruggen Grondverzet over graafmachines, loaders, bulldozers en walsen. De meeste machines voldoen aan de nieuwste milieueisen en zijn geschikt voor het gebruik van HVO-brandstof. Een nieuwe bulldozer Cat D6XE is in bestelling. Hiermee heeft Van der Bruggen Grondverzet alles in huis om elke vorm van grondverzet uit te voeren met de bijbehorende vakmensen.     

‘We hebben de Aeolus, die grondstoffen kan verpompen over een afstand van 700 meter’

DCIM100MEDIADJI_0109.JPG
Lees het gehele artikel

Gedurende vijfenhalf jaar zette zij haar schepen in voor de herinrichting van de IJsseldelta vanaf het water. “Het was uitdagend, veelzijdig en leerzaam.”

Van der Meulen Woudsend verdiepte een gedeelte van de vaargeul van de IJssel en pompte het zand dat hierdoor vrijkwam in de Noordelijke put. Over een traject van zes kilometer verrichtte zij graafwerkzaamheden op de IJssel en het Drontermeer. Het bedrijf raakte bij de herinrichting van de IJsseldelta betrokken, doordat Boskalis op zoek was naar een geschikt schip voor de aankomende waterbouwkundige werkzaamheden. “Dat bracht Boskalis bij de Aeolus”, vertelt Gerrit Bruinsma, schipper/kraanmachinist van Van der Meulen Woudsend.

Het geschikte kraanschip

De Aeolus is een kraanschip met een beun-inhoud van 690 ton, een hydraulische kraan voorzien van een baggercomputer met GPS en een pompinstallatie waarmee grondstoffen over grote afstanden kunnen worden verpompt. Het schip kan varen met slechts twee bemanningsleden, een schipper en een matroos. “Boskalis beschikte zelf over een snijkopzuiger”, vertelt Bruinsma. “Hiermee verrichtten zij de grove werkzaamheden om het zomerbed te verdiepen. Wij verrichtten met de Aeolus de waterbouwkundige werkzaamheden waar de snijkopzuiger niet bij kon. Wij hebben bijvoorbeeld kabels en leidingen verwijderd.”

Om de ondergrond te verkennen, werd de Aeolus uitgerust met een boordcomputer.

Baggeren met boordcomputer

Om te voorkomen dat de zuiger zou stagneren door te grote objecten in de ondergrond, werd de Aeolus uitgerust met een boordcomputer die zicht gaf op de ondergrond. Bruinsma: “Hiermee konden wij de weg vereffenen voor de snijkopzuiger. Baggeren met een computer was nog nieuw voor ons, maar dat hadden we verrassend snel onder de knie. Dat heeft dit project ook leerzaam gemaakt.”

Bijzonder en aantrekkelijk

“Daarnaast was het project geweldig veelzijdig”, vervolgt Bruinsma. “Werkelijk alles kwam voorbij. We hebben de Noordelijke en Zuidelijke zandwinput omgebouwd tot twee plassen met een vaargeul en faciliteiten voor vissen en natuur. Op meerdere plaatsen hebben we taluds verfraaid en als laatste klus hebben we bij het Reevesluiscomplex op het Drontermeer het onderwaterbeton aangebracht om de bodem te beschermen. In een enkel geval hebben we hiervoor een ander schip uit onze vloot ingezet, bijvoorbeeld de Triton.”     

Een bypass voor rivier de IJssel: Ruimte voor de rivier

Lees het gehele artikel

Tevens wordt meer ruimte gecreëerd voor de rivieren door de rivierbeddingen te verdiepen en zelfs bypasses aan te leggen. Tegelijkertijd verbetert Rijkswaterstaat in deze gebieden de ruimtelijke kwaliteit en de natuurontwikkeling. Het Ruimte voor de Rivier Programma telt 36 deelprojecten, met de aanleg van het Reevediep, een bypass in de IJsseldelta bij Kampen, als laatste.

In de IJsseldelta worden twee grote maatregelen genomen om het hoogwater van de IJssel te reguleren. Een nieuwe waterverbinding tussen de IJssel en het Drontermeer, het Reevediep, zorgt ervoor dat het water straks – naast de bestaande rivierbedding – gebruik kan maken van een zogenaamde ‘bypass’. Daarnaast wordt de capaciteit van de IJssel vergroot door het zomerbed te verdiepen. De werkzaamheden verkeren al in een vergevorderd stadium.   

Zodra het Reevesluiscomplex gereed is en de dijken zijn opgehoogd, worden de Roggebotsluis en de IJsseldijk verwijderd en kan de IJssel bij hoog water haar nieuwe weg volgen.

Ruimte voor de rivier IJsseldelta.

Grondwerken en kunstwerken

De werkzaamheden worden uitgevoerd door Isala Delta, de combinatie van Boskalis en Van Hattum en Blankevoort. Waar Boskalis de grond-, weg- en waterwerken en de natuurontwikkeling uitvoert, draagt Van Hattum en Blankevoort zorg voor de kunstwerken, waaronder het inlaatsysteem, bruggen, sluizen en gemalen. Zij zijn samen verantwoordelijk voor dit project van formaat. 

Het totale project

Over ruim zeven kilometer – tussen de Molenbrug en de Eilandbrug – is de bedding van de IJssel verdiept, waarbij voor de pijlers van de stadsbrug aanvaarbeveiligingen zijn aangebracht. De uiterwaarden in Scherenwelle en Zalkerbosch zijn heringericht ter bevordering van flora en fauna. In de Onderdijkse Waard is de Scheeresluis aangelegd voor de recreatievaart in het Reevediep. Ter hoogte van Wilsum begint de nieuwe acht kilometer lange bypass van de IJssel, het Reevediep, aan beide zijden beschermd door dijken en voorzien van een vaargeul voor recreatievaart. In het midden biedt de brug Nieuwendijk de gelegenheid om het nieuwe Reevediep over te steken. En ten slotte is in de totale delta de ruimtelijke kwaliteit verbeterd. Overal verschijnen nieuwe wandel-, struin- en fietspaden en faciliteiten voor de recreatievaart.

De Nieuwendijkbrug verbindt Noord en Zuid met elkaar.

Natura 2000-gebied

Hoezeer de uitvoering ook afhankelijk is van moderne ontwikkelingsprogramma’s en krachtig materieel, het idee is niet nieuw. In 1821 zette koning Willem I nagenoeg hetzelfde plan op papier. “Er is nu wel meer aandacht voor de flora en fauna in het gebied”, vertelt Robert Bosma, projectleider van Isala Delta. “Om de biodiversiteit te waarborgen is het gebied deels gekwalificeerd als ‘Natura 2000’-gebied. Er is bijvoorbeeld rekening gehouden met de broedperiode van de grote karekiet en de roerdomp en waar riet is weggehaald, is dit elders gecompenseerd.”

De bouw van het Reevesluiscomplex.

Verkregen met D&C-contract

Isala Delta verkreeg de opdracht met een D&C-contract, waarbij het project vooral werd gegund op de Economisch Meest Voordelige Inschrijving (EMVI)-criteria ‘planning’ en ‘ruimtelijke kwaliteit’. Isala Delta heeft de oplossingen zowel ontworpen als uitgevoerd in samenwerking met haar opdrachtgever.