Tagarchief: Colt International

Kennishuis in onder andere rookbeheersingssystemen maakt het verschil bij brandveiligheid in (spoor)tunnels

NoordZuidLijn_Amsterdam
Lees het gehele artikel

In het Bouwbesluit 2012 is verankerd dat alle brandveiligheidsinstallaties een inspectiecertificaat moeten hebben. De naleving ervan in de praktijk blijkt echter niet altijd even eenvoudig. Een gesprek met Stan Veldpaus, Projectadviseur Rookbeheersingssystemen, en Erik Peeters, Commercieel Manager Brandveiligheid van Colt International, over de brandveiligheid van (spoor)tunnels en het belang van een goedwerkend, gecertificeerd rookbeheersingssysteem.

Spaarndammertunnel – Stuwdrukventilatoren voor brandveiligheid en ventilatie.

Tunnelveiligheid

“Bij het ontwerpen van een rookbeheersingssysteem voor spoor-, metro- en verkeerstunnels, staat de veiligheid van personen voorop”, zegt Peeters. “Daarna is het belangrijk dat de hulpdiensten zo spoedig mogelijk veilig toegang kunnen krijgen en als laatste proberen we ook de constructie te beschermen. Een tunnel is van levensbelang voor de economie dus wil je die zo snel mogelijk weer operationeel hebben.” Veldpaus vult aan: “Een goed rookbeheersingssysteem [RBS] is daarbij van groot belang.” Colt International ontwerpt, levert, monteert, onderhoudt, test én certificeert in combinatie met de Inspectie Instelling de totale combinatie aan rookbeheersingssystemen.

Optimalisatie van het ontwerp

“We bepalen eerste de systeemomvang en beproeven dan de effectiviteit van de Rookbeheersingsinstallatie (RBI) aan de hand van een ProTuVem-calculatie”, zegt Peeters. “Prima voor een eerste grove indicatie, maar om dat vervolgens te finetunen en optimaliseren, hanteren wij de CFD-techniek (Computational Fluid Dynamics).” Veldpaus vult aan: “Met behulp van CFD-simulaties, kunnen we op voorhand nauwkeurig bekijken wat de effectiviteit is van een tunnelventilatiesysteem in geval van brand. Deze berekeningen zijn veel accurater en hebben een enorm groot voorspellend vermogen. Wat er in werkelijkheid gaat gebeuren bij een brand, het gedrag van rook en temperaturen is hierdoor zeer nauwkeurig te voorspellen. Op basis van deze CFD-simulaties kunnen we vervolgens het systeem verder optimaliseren of nog effectiever laten zijn.”

RET Rotterdam – Bedienbare Rookschermen (SM5) voor rooksegmentering.

Praktische vertaalslag

Peeters vertelt dat Colt International de CFD-berekening valideert met de werkelijkheid. “Zo hebben we in de praktijk meerdere real life testen gedaan, waarbij we bijvoorbeeld een coupé van een metro vervangen hebben door platte wagon met een container met gelijke afmetingen en gelijke openingen en hier een brandhaard in hebben geplaatst. Ook testen we met rookmachines. Daarbij kennen we de kenmerken van de ventilatoren en weten we hoe ze presteren. Het trial and error traject, aan de hand van ProTuVerm en CFD, staan aan de basis van de ontwerpen van Colt International.” Veldpaus: “Het ontwerpen houden we het liefst in eigen hand. Wij zijn een kennishuis, daar ligt onze kracht. Als adviserende en uitvoerende partner kunnen we ook uitstekend naast een adviesbureau optreden, maar we nemen wel de kennis van de praktische vertaalslag mee in ons advies en ontwerp. Daarbij kijken we ook naar energieverbruik, beschikbaarheid en bereikbaarheid van componenten en marktconformiteit. En de veiligheid bij installatie en onderhoud. Dat zijn vraagstukken waar wij aan de voorkant mee bezig zijn die wel zo belangrijk zijn voor alle stakeholders”, vindt Veldpaus.

R11 tunnel – Stuwdrukventilatoren voor brandveiligheid en ventilatie.

Certificering en onderhoud

Colt International kan het hele traject binnen rookbeheersing uit handen nemen. “Naast adviseren, ontwerpen, leveren en installeren, zorgen we dat een project opgeleverd wordt inclusief certificering en kunnen we het ook onderhouden.” Dat laatste is een cruciaal onderdeel van het in nominale staat houden van een installatie, volgens Peeters. “Zie het als een soort APK, maar dan voor je installatie. Het hangt er, maar je wilt er zeker van zijn dat het doet wat het moet doen in geval van nood. Dus moet je er goed mee om gaan en het goed onderhouden om dat te borgen.” Veldpaus: “Naast dat we dat doen voor nieuwe tunnels, kunnen we ook bij bestaande installaties de effectiviteit van het huidige systeem bepalen en zorgen dat het gecertificeerd wordt. Is het systeem niet voldoende, dan kunnen we daarop anticiperen en waar nodig aanpassingen doen of het systeem vervangen.” Hij besluit: “Zeker met de grootschalige opgaaf in tunnelrenovatie, waar Nederland in 2023 mee aan de slag gaat is dat natuurlijk een enorme meerwaarde.”   

Het belang van inspectiecertificatie in onder meer weg- en spoortunnels

Foto-1—Colt
Lees het gehele artikel

Al sinds het Bouwbesluit 2012 moeten alle brandbeveiligingsinstallaties, waaronder Rookbeheersingssystemen (RBS), voorzien zijn van een geldig inspectiecertificaat dat is afgegeven op grond van het CCV-Inspectieschema Rookbeheersingsinstallaties. Voldoen aan deze eis blijkt in de praktijk echter niet altijd even eenvoudig. Vooral bij bestaande RBS-systemen ontbreekt vaak informatie over het waarom van de betreffende installatie. Verder zijn ontwerpstukken en uitgangspunten soms niet te achterhalen, is de techniek niet van deze tijd of komt het gebruik of de lay-out van het betreffende object niet meer overeen met de oorspronkelijke uitgangspunten.

Ventilatoren t.b.v. perronventilatie BEW.

Behalve dat uitgangspunten eenduidig en structureel moeten zijn vastgelegd en het doel van de installatie nadrukkelijk beschreven dient te zijn, dient de certificering uitgevoerd te worden door een ISO 17020 type A geaccrediteerde inspectie-instelling (II). “Behalve een inspectie op de uitgangspunten moet er eveneens een initiële inspectie van de installatie plaatsvinden”, zegt Stan Veldpaus, projectadviseur rookbeheersingssystemen namens Colt. “Deze certificeringsverplichting geldt veelal ook voor brandbeveiligingssystemen die zijn voorzien in een infrastructurele omgeving, zoals een tunnel. Na het certificeren van de installatie is het afgegeven certificaat één jaar geldig. Binnen dat jaar dient er adequaat beheer en onderhoud te worden uitgevoerd. Voor rookbeheersingssystemen geldt dat dit conform NEN2654-3 moet gebeuren.” 

Vroeg betrekken

Bij een inspectie op basis van de CCV-regeling dient de inspectie-instelling (II) het geheel te toetsen op doelmatigheid. Alleen een doelmatige installatie resulteert in een certificaat. “Eventuele afwijkingen op de norm of aannames met betrekking tot het te verwachten brandscenario kunnen door de inspectie-instelling ter discussie worden gesteld”, legt Veldpaus uit. “Daarom is het zaak om de II zo vroeg mogelijk in het proces te betrekken.”

Noord/ZuidLijn Amsterdam.

Doel bereiken

Een inspecterende instantie wordt door veel partijen nogal eens als ‘lastig’ beschouwd. Onterecht volgens Veldpaus. “Ook een inspectie-instelling streeft ernaar om veilige en effectieve brandbeveiligingssystemen te realiseren. Op basis van de aanwezige expertise zal men alles in het werk stellen om dit doel met alle betrokken partijen te bereiken. Ook in bestaande situaties en wanneer er om wat voor reden dan ook onderbouwd is afgeweken van vigerende normering is een inspectie-instelling vaak bereid om binnen de grenzen van de CCV-regeling mee te denken over een mogelijkheid het certificaat tóch te kunnen verstrekken.” 

Compleet concept voor tunnelventilatie
Als het gaat om tunnelveiligheid staat bij het ontwerpen van een rookbeheersingssysteem voor spoor-, metro- en verkeerstunnels de veiligheid van personen voorop. Zo ook rondom de installatie van een rookbeheersingssysteem in veertien van de in totaal vijftien ondergrondse metrostations van de RET. “Dergelijke systemen hebben als prioriteit de aanwezige personen in geval van brand of andere calamiteiten in korte tijd een veilige vluchtweg te bieden”, aldus Veldpaus. “Daarnaast is het zaak om de beste omstandigheden te creëren voor hulpdiensten, zodat zij hun werk effectief en zo veilig mogelijk kunnen verrichten.”

Voordelen van het certificeren van brandbeveiligingssystemen: 
• Iedereen weet wat hij/zij van de betreffende installatie kan verwachten
• Er is sprake van een doeltreffende installatie
• Er is sprake van optimalisatie
• De samenwerking tussen de verschillende installaties wordt gedegen beproefd
• De installatie zal langer in bedrijf blijven

   

Veilig vluchten uit tunnels

Foto 2 – Colt kopiëren
Lees het gehele artikel

Dit ventilatiesysteem heeft als doel uitlaatgassen weg te ventileren en bij een brand de tunnel zodanig te ventileren dat er geen backlayering ontstaat. Backlayering betekent dat de rook tégen de ventilatierichting in terugstroomt. 

Als er geen backlayering ontstaat (en er dus sprake is van een rookbeweging stroomafwaarts), kunnen personen stroomopwaarts vluchten en is het voor hulpdiensten mogelijk om met de wind in de rug de brandhaard te benaderen. Een dergelijke ventilatie kan voor alle aanwezigen echter ontoereikend zijn om een veilig heenkomen te vinden. Daarom worden tunnels aanvullend voorzien van vluchtwegen die leiden naar een veilige omgeving.

De meeste tunnels in Nederland zijn uitgerust met een vluchtgang die parallel loopt aan de tunnelbuis of tunnelbuizen. Gegeven de hoogte wordt deze vluchtgang meestal in de hoogte opgedeeld door toepassing van een roostervloer. Het bovenste deel van de vluchtgang wordt gebruikt als techniekruimte. Beide functies (vluchten en techniekruimte) kunnen prima naast elkaar bestaan.

Voorbeeld van een goed zichtbare nooduitgang.

Overdruk realiseren

Bij een brand in een tunnel kan door het openstaan van deuren de vluchtgang met rook worden vervuild. Dit kan worden voorkomen door de vluchtgang op overdruk te zetten. Deze overdruk voorkomt dat bij dichte deuren rook via de kieren binnendringt. Bij een geopende deur of deuren zorgt de overdrukinstallatie voor een positieve luchtstroming van de overdrukruimte/vluchtgang naar de calamiteitenbuis. Hiermee wordt vermeden dat rook de vluchtgang binnendringt. 

Luchtstromingen mogen niet te sterk zijn

Voor het ontwerp is het dus belangrijk te weten hoe groot de deuren zijn en hoeveel deuren maximaal gelijktijdig open kunnen staan, zodat ook in het slechtste geval nog steeds sprake is van een luchtstroming vanaf de overdrukruimte naar de calamiteitenbuis. Deze luchtstroming mag echter niet te sterk zijn. Is dat wél het geval, dan bestaat de kans dat men de deur niet kan openen of tegen de luchtstroming in vlucht. Vandaar dat luchtstromingen beperkt zijn tot 6 m/s over een geopende deur of 2,5 m/s over de doorsnede van de tunnelbuis gemeten op een hoogte van 1,8 meter boven loopniveau. Hiermee liggen dus alle ontwerpuitgangspunten vast. 

Run- and standby-ventilator aan één zijde middentunnelkanaal.

Redundant uitvoeren

Het op overdruk zetten van een vluchtgang gebeurt door met ventilatoren de vereiste luchthoeveelheid de ruimte in te blazen. Dit is relatief eenvoudig. Te grote luchtsnelheden kunnen worden voorkomen door te voorzien in overdrukkleppen waarmee het teveel aan lucht direct naar buiten wordt afgevoerd. Als alternatief kan er voorzien worden in een frequentieregeling waarmee de ventilatoren op basis van gemeten drukverschillen op- of afgetoerd worden. Omdat buitenlucht verplaatst wordt, hoeven er geen aanvullende eisen aan de ventilator gesteld te worden (zoals weerstand tegen hogere temperaturen). Het is echter raadzaam om het systeem redundant uit te voeren. Wanneer er een ventilator uitvalt, dan wordt direct overgeschakeld naar de reserveventilator die eveneens het benodigde debiet kan leveren. De toevoerventilatoren worden meestal op de kopse kant van de vluchtgang aangebracht. Dit heeft echter als nadeel dat wanneer er rook aan de ene zijde de calamiteitenbuis uitstroomt, deze kan worden aangezogen door de toevoerventilatoren van de overdrukinstallatie. Daarom wordt veelal ook aan de andere zijde een eveneens redundant uitgevoerde toevoervoorziening geplaatst en wordt, afhankelijk van de locatie van de brand, één zijde ingeschakeld. 

Behalve tunnelbuizen kunnen ook crosspassages met een overdrukinstallatie worden uitgerust of worden voorzien van een ventilatiesysteem waarmee een positieve luchtstroming van de passage naar de calamiteitenbuis wordt bewerkstelligd.     

Computational Fluid Dynamics: rekenkracht zorgt voor tunnelveiligheid

img_4103_aangepast-kopieren
Lees het gehele artikel

Een goede Rook- en Warmteafvoer is van levensbelang voor tunnels, zodat in geval van calamiteiten weggebruikers veilig uit de tunnel kunnen vluchten en hulpdiensten veilig toegang kunnen krijgen. Colt International BV levert oplossingen voor rookbeheersing in verkeers-, spoor- en metrotunnels.

De totale combinatie aan rookbeheersingssystemen wordt door hen ontworpen en geleverd, dat kunnen onder anderen tunnelventilatiesystemen zijn die werken door verplaatsing van lucht (afvoeren en/of door stuwdruk) en door overdruk (trappenhuizen en vluchtgangen). Om te zorgen voor een installatie die op zijn taak is berekend, moeten er calculaties gemaakt worden. In de basis dient daar een ProTuVem-calculatie voor, die voor een eerste indicatie prima is. Colt valideert de ProTuVem ontwerpen vervolgens middels CFD, ofwel ‘Computational Fluid Dynamics’.

Ontwerp optimalisatie

Met behulp van CFD-simulaties is het mogelijk om nauwkeuriger voorspellingen te doen met betrekking tot de effectiviteit van het tunnelventilatiesysteem en de overdrukinstallatie. Met CFD is het mogelijk om te zoeken naar mogelijke verbeteringen en/of systeemoptimalisaties. Denk hier bijvoorbeeld aan de brandwerende bekleding van de tunnel zoals omschreven door Promat / Etex met de daarbij behorende positieve effecten op de veiligheid. Colt International BV ziet in CFD op dit moment de best beschikbare methode om (lucht)stromingen en overdracht van energie te voorspellen voor (nog) niet bestaande situaties. Door dit in een voorstadium te doen, zijn dure praktijktesten overbodig.

werkzaamheden-bij-station-delft_300dpi_488x325mm_c_nr-3037_bewe-kopieren

Er kan sneller voldaan worden aan de veiligheidseisen voor een ontwerp voor tunnelventilatie, dankzij de betrouwbare berekeningen die CFD maakt.

 

Er kan sneller voldaan worden aan de veiligheidseisen voor een ontwerp voor tunnelventilatie, dankzij de betrouwbare berekeningen die CFD maakt. Ook maakt het werken met CFD het certificeren van een brandveiligheidssysteem makkelijker en sneller. Een bij of krachtens de wet aanwezig brandveiligheidssysteem dient voorzien te zijn van een inspectiecertificaat afgegeven door een ISO17020 type A geaccrediteerde inspectie-instelling. Deze toetst op de afgeleide doelstelling. De toets kan al in de ontwerpfase afgenomen worden, uitgevoerd op basis van de CFD-resultaten. De doorlooptijd om tot het certificaat te komen wordt zo aanzienlijk verkort.

Uit de praktijk

Vialis BV en Van Hattum en Blankenvoort BV, beiden onderdeel van Koninklijke VolkerWessels, realiseren de afbouw en de tunneltechnische installaties van de Tunnel Delft, de tweede fase van het NS-station in Delft. In 2025 zal deze tunnel in zijn geheel (fase 1 en 2) opengaan voor treinverkeer tussen Den Haag en Rotterdam. Colt International BV is de aangewezen partij die zorgt voor brandveiligheid in de tunnels en op het station en is nauw betrokken bij de realisatie van het rookbeheersingssysteem in het station, het ventilatiesysteem in de tunnels en de overdruksystemen in de nood trappenhuizen. Ook hier is CFD ingezet om middels simulaties te voorspellen welk effect luchtstromen hebben in de tunnels en het station, indien er brand uitbreekt.     

Colt International uit Cuijk ontwikkelt tunneltechnische installaties om brandveiligheid Station Delft te garanderen

werkzaamheden-bij-station-delft-kopieren
Lees het gehele artikel

Koninklijke VolkerWessels start afbouw tweede fase Station Delft

Vialis B.V. en Van Hattum en Blankenvoort B.V., beiden onderdeel van Koninklijke VolkerWessels, realiseert de afbouw en de tunneltechnische installaties van de Tunnel Delft, de tweede fase van het NS-station in Delft. In 2025 zal de Tunnel Delft in zijn geheel (fase 1 en 2) opengaan voor het treinverkeer tussen Den Haag en Rotterdam. Veiligheid van de reizigers in het station van Delft staat voorop. Vooral als er brand mocht uitbreken. Colt International uit Cuijk is voor de brandveiligheid in de tunnels en het station intensief betrokken bij de realisatie van het rookbeheersingssysteem in het station, ventilatiesysteem in de tunnels en de overdruksystemen van de noodtrappenhuizen.

De aanpak van het spoortraject Den Haag-Rotterdam is onderdeel van het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer (PHS) waarmee ProRail stapsgewijs de drukste spoortrajecten in Nederland geschikt maakt voor meer treinverkeer. Door verdubbeling van het spoor tussen Rijswijk en Delft Zuid, en aanpassingen aan infra en beveiliging tussen Delft Zuid en Rotterdam kunnen er in 2025 op dit traject elk uur per richting acht intercity’s en zes sprinters rijden. Reizigers kunnen hierdoor elke vijf minuten de trein nemen tussen Rotterdam en Den Haag. In 2015 zijn de eerste tunnels met spoor 1 en 2 in gebruik genomen. Medio 2019 is gestart met de afbouw en de tunneltechnische installaties van de derde en vierde tunnel. Ook bouwt VolkerWessels verder aan het ondergrondse perron, dat tussen de vier tunnels in ligt. Deze tweede fase van het project wordt eind 2024 afgerond voor hoogfrequent treinverkeer. Naar schatting zullen in Delft dan circa 40.000 reizigers in- en uitstappen op een gemiddelde werkdag.

Stan Veldpaus is projectadviseur brandveiligheid bij Colt International in Cuijk, producent van rookbeheersingssystemen, klimaatinstallaties en zonwering. Eén van de specialismen van Colt is het ontwikkelen van rookbeheersingssystemen zoals Rook-en WarmteAfvoersystemen (RWA), overdrukinstallaties en stuwdrukventilatiesystemen, voor zowel boven- alsook ondergrondse gebouwen en tunnels. Voor de tunnel Delft ontwikkelde Colt de installaties voor de rookbeheersing voor zowel het station, de tunnels alsmede de noodtrappenhuizen en zal deze na oplevering geheel onderhouden. “De realisatie van de ventilatie in de vier tunnels en het station is vrij complex, omdat het geheel in open verbinding staat met elkaar en gezamenlijk dient te acteren. De ventilatiesystemen dienen zodanig samen te werken dat bij een willekeurige brand zowel het station, met daarin de perrons, alsook de tunnels voldoende rookvrij worden gehouden”, zegt Veldpaus. “Hiervoor zijn stuwdrukventilatoren in de tunnels nodig en mechanische brandgasventilatoren in het station. Het geheel dient de rook en hitte zo goed mogelijk te ventileren”, legt Veldpaus uit.

Voor de beide fases geldt dat voor de voornoemde systemen, het ontwerp van de installaties met CFD-modellen (computational fluid dynamics) is geoptimaliseerd. “De computersimulaties zijn door stromingsleerdeskundigen binnen Colt zelf vervaardigd”, zegt Veldpaus. “De simulaties voorspellen welk effect luchtstromen hebben in een tunnel en het station als er brand uitbreekt. De computer geeft dus aan welk effect de luchtstroom heeft op zichtbaarheid en hitte-ontwikkeling.” Bij brand moeten rook en warmte snel afgevoerd worden. Het afvoeren van rook en hitte wordt dus verzorgd door het RWA-systeem van de perrons, de centrale hal en de stuwdrukventilatoren in de tunnels. Hierdoor blijft er voldoende zicht voor passagiers en personeel om snel en veilig te kunnen vluchten. De systemen zorgen er ook voor dat de brandweer de brand snel kan lokaliseren en blussen. Deze systemen beheersen dus het grootste gevaar, direct nadat een brand uitbreekt, waardoor reizigers en personeel aanzienlijk meer tijd hebben om te ontkomen”, aldus Veldpaus.

Ook draagt Colt zorg voor de overdruksystemen in de noodtrappenhuizen die gelegen zijn aan de tunnels. Door een grote luchtstroming te bewerkstelligen vanaf de trap naar de tunnel, zal er geen rook het trappenhuis in stromen. Voorts zal door het drukverschil bij gesloten deur eveneens geen rook het trappenhuis in kunnen stromen. Door de verschillende uitvoeringsvormen van de aanwezige trappenhuizen komen er verschillende typen overdruksystemen in dit project voor. Per trappenhuis is het overdruksysteem ontworpen, geïnstalleerd en getest.

De Koninklijke VolkerWessels ondernemingen Vialis en Van Hattum en Blankevoort zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de tunneltechnische installaties en afbouw van de tweede fase van het station Delft. Evenals in de eerste fase, zullen ook in de tweede fase de rook- en warmtebeheersingssystemen van Colt worden geïnstalleerd. Marcel van Stek is projectinkoper bij Vialis en betrokken bij de tunneltechnische installaties. Naast het installeren van de ventilatie moet Vialis als systemintegrator er ook voor zorgen dat de brandveiligheidssystemen en installaties aan elkaar gekoppeld worden. “Vialis zal in tunnel 3 en 4 elk 19 stuwdrukventilatoren installeren. In tunnel 1 en 2 hangen 38 identieke ventilatoren. Uiteindelijk zullen alle 76 stuwdrukventilatoren in de vier tunnels aan elkaar worden gekoppeld, die weer in verbinding staan met de RWA-systemen op de perrons en in de centrale hal”, vertelt van Stek. Deze installaties zuigen lucht aan en duwen lucht met een bepaalde kracht één richting op. Het aantal stuwdrukventilatoren hangt af van de geometrie van de tunnel. “Deze kracht is zo groot dat lucht bij rook- en hitte-ontwikkeling één kant van een tunnel wordt opgeduwd, in de rijrichting mee naar buiten. Dit voorkomt dat rook en hitte de perrons en de centrale ruimtes bereiken”, legt hij uit. De vier noodtrappenhuizen die vanuit de tunnels naar het maaiveld leiden, zijn voorzien van standalone overdrukinstallaties. “Tunnel 3 en 4 krijgen eveneens vier extra noodtrappenhuizen, waarin Vialis dezelfde standalone overdrukinstallaties van Colt zal installeren. “Deze standalone overdrukinstallaties houden in de trappenhuizen rook en hitte tegen en blazen het terug de tunnel in. De installaties zorgen ervoor dat de passagiers zo snel mogelijk uit de tunnels kunnen bij een calamiteit”, zegt van Stek.

Brandventilatie is één van de belangrijkste aspecten bij de Tunnel Delft. “Het is een groot pluspunt dat Colt ook in de eerste fase de tunneltechnische installaties heeft ontworpen en geleverd”, zegt van Stek. Met de technische informatie en de gegevens van de computersimulaties heeft Colt de rookbeheersing en Rook- en WarmteAfvoersystemen uiterst nauwkeurig uitgewerkt en geoptimaliseerd. “Intensieve betrokkenheid en oplossingsgerichtheid die aan de dag worden gelegd, getuigen van een sterke en betrouwbare ketenpartner bij complexe projecten zoals de Tunnel Delft”, geeft van Stek aan.

Rookbeheersingssysteem in Spaarndammertunnel

colt-2-overdrukventilatoren-in-het-middentunnel-vluchtkanaal.-kopieren
Lees het gehele artikel

De Spaarndammertunnel in Amsterdam is voorbereid op calamiteiten als brand. Daarvoor is de tunnel onder meer voorzien van een overdruksysteem en langsventilatie.  Om in geval van een calamiteit de Spaarndammertunnel en de vluchtwegen van rook en warmte te vrijwaren, heeft Colt International BV in Katwijk (NB) de engineering, levering en montage verzorgd van het overdruksysteem in het middentunnelkanaal en de stuwdrukventilatie in de tunnelbuizen. Deze dragen ertoe bij dat de Spaarndammertunnel op calamiteiten als brand is voorbereid.

Stan Veldpaus, projectadviseur Rookbeheersingssystemen bij Colt: “Als je je in een tunnel bevindt die in brand staat, moet je snel een veilig heenkomen kunnen vinden. Daarom beschikt elke tunnel over een vluchtkanaal. Door dit op overdruk te zetten worden rook en brand buiten gehouden. Bij de Spaarndammertunnel, waar het vluchtkanaal tussen de twee tunnelbuizen in ligt, hebben wij daarvoor de overdrukinstallatie geleverd.”

Veiligheid op alle fronten

Indien nodig wordt de overdruk in deze tunnel opgeschaald naar het maximale debiet. Omdat rook, die door het tunnelventilatiesysteem naar buiten wordt geblazen, via de toevoerventilatoren van het overdruksysteem kan worden aangezogen, zijn beide zijden voorzien van 2 overdrukventilatoren (redundantie). Uitsluitend de ventilatoren bij de ingang van de met brand belaste tunnel worden ingeschakeld. Tevens moet rekening gehouden worden dat de deur van de vluchtgang, die naar binnen draait, veilig geopend kan worden. Daarom wordt door sensoren de luchtdruk continu gemeten. Naast het overdruksysteem heeft Colt de stuwdruk-ventilatoren in de tunnels geleverd en geïnstalleerd, evenals de sensoren en de decentrale schakelkast overdrukinstallatie in de vluchtgang.

colt-4-stuwdrukventilatoren-bij-de-ingang-van-de-tunnel.-kopieren

Stuwdrukventilatoren bij de ingang van de tunnel.

 

Langsventilatie voorkomt backlayering

Het bestrijden van de brandhaard kan onder meer plaatsvinden door een sterke luchtbeweging één kant op te sturen (langsventilatie). Zo wordt backlayering voorkomen die door de geringe tunnelhoogte kan ontstaan. Rook en hitte stijgen op, raken het tunnelplafond en kunnen zich vervolgens in beide richtingen verspreiden. Door echter aan één zijde lucht met de rijrichting mee te duwen, worden rook en hitte naar de uitgang geblazen, blijft de voorkant rookvrij en kunnen de bluswerkzaamheden met de wind in de rug plaatsvinden. Veldpaus: “Ook hier is langsventilatie toegepast. Om beide tunneldelen daarvan te voorzien, hebben we voor elke tunnelbuis 8 stuwdrukventilatoren geleverd en in het plafond bevestigd, 4 bij de ingang en 4 iets verder in de tunnel. Deze stuwdrukventilatoren zijn tenminste 1 uur bestand tegen hete lucht van 250 graden Celsius.” Ze zijn tevens bedoeld om uitlaatgassen weg te blazen. Om het lawaai ervan te beperken heeft Colt geluidsdempers aan beide zijden van de ventilatormotoren aangebracht.

Profielvrije ruimte

“De profielvrije ruimte was belangrijk bij het bepalen van de afmetingen van de ventilatoren”, zegt Veldpaus. “Hoe groter hun diameter, hoe meer kracht. Je bent hierbij altijd gebonden aan de doorsnede van de tunnel. Omdat er niet zoveel ruimte is, hebben we stalen ventilatoren met een diameter van 1,12 m geïnstalleerd, in totaal 8 stuwers van 1125 N van 3,5 m lang. De toevoerventilatoren in de vluchtgang hebben elk een diameter van 900 mm en een lengte van 750 mm.”

Internationale onderneming actief in brandbeveiliging en rookbeheersing in infraprojecten

Colt is gespecialiseerd in het ontwikkelen van klimatologische systemen voor een omgeving waarin luchtkwaliteit, (dag-)licht en veiligheid gewaarborgd zijn. De internationale onderneming is onder meer actief in brandbeveiliging en rookbeheersing in infraprojecten, van ontwerp tot en met jaarlijks onderhoud en certificering. Hierbij werkt Colt voor het bedrijfsleven zoals bouwcombinaties, maar ook voor eindgebruikers als Rijkswaterstaat.