Tagarchief: Amstelstroombrug

Natuurinclusieve Amstelstroombrug geopend

Lees het gehele artikel

Amsterdam is een nieuwe brug rijker, en wel een natuurinclusieve brug. Op 31 mei is de Amstelstroombrug over de Duivendrechtsevaart officieel geopend door wethouder Van Doorninck (Ruimtelijke Ordening en Duurzaamheid), en Remco Hoeboer namens de combinatie Mobilis – Van Gelder. De brug, een ontwerp van VenhoevenCS architecture+urbanism in samenwerking met SMARTLAND landscape architects, vormt de entree van de A2/A10 naar het Amstelkwartier en is bovendien een belangrijke schakel in het ecologische netwerk van Amsterdam. Een sierlijke brug, die een belangrijke verbinding is voor de nieuwe wijken in Overamstel, een veilige plek voor voetgangers en fietsers, én een groen onderkomen voor vleermuizen, vogels, vissen en insecten: de natuurinclusieve Amstelstroombrug brengt natuur, stad en mensen bij elkaar.

Remco Hoeboer en wethouder Marieke van Doorninck (Jane Fotografie)

Ecologische inpassing

De brug ligt in het Amstelkwartier (onderdeel van Overamstel), een stuk stad dat volop wordt ontwikkeld, en in de punt van de groene Amstelscheg en groeit de komende jaren naar 10.000 inwoners. De uitdaging was om een functionele brug voor auto’s en langzaam verkeer te ontwerpen die tegelijkertijd onderdeel is van de stadsnatuur en die deze verbindt aan de Amstelscheg. Dit alles om de biodiversiteit van de stad te stimuleren. Vanaf de eerste ontwerpfase zijn ecologische aspecten in het ontwerp geïntegreerd. De groene middenberm tussen de rijstroken met inheemse bloemrijke kruiden trekt bijen en vlinders aan en geeft de brug een vriendelijke uitstraling. Voor die bijen zijn nestelmogelijkheden in de baksteenwanden en pylonen opgenomen. Maar vooral zijn in de brug veel schuil-, nestel- en slaapplekken voor grotere dieren gerealiseerd. Zo bevinden zich in de betonnen middenpijlers kraamkamers voor vleermuizen, zijn er in pijlers en randen nestkasten voor 10 soorten vogels opgenomen, zoals ijsvogels, diverse zwaluwen, mezen, mussen, kwikstaarten, spreeuwen en kauwen. Tussen de pijlers onder water bieden kooien met dood ‘rivierhout’ en stortstenen een leefomgeving voor vissen en mosselen. De gemeente vroeg voorzieningen voor dieren, wij zijn in het ontwerp nog een stap verder gegaan: de brug biedt nu onderdak aan minimaal 20 lokale diersoorten.

“Deze brug is niet alleen een belangrijke mijlpaal voor de bereikbaarheid van de buurten van Overamstel, maar ook een inspiratiebron hoe we biodiversiteit plek kunnen geven in bruggen en duurzame stadsontwikkeling.” – Wethouder Marieke van Doorninck, wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Duurzaamheid)

Sterk, slank en fijn gedetailleerd

Sterke brughoofden gecombineerd met een slank silhouet, het gebruik van rode baksteen in de onderdoorgang en voor de pylonen, en originele detaillering refereren aan de rijke traditie van Amsterdamse bruggen en in het bijzonder aan de architectuur van de Amsterdam School. De passage onder de brug door wordt begeleid door een golvend patroon in het metselwerk. De brug heeft bovendien de uitzonderlijke uitsparingen in de middenberm waardoor zonlicht door kan dringen tot onder het brugdek. Zo ontstaat een sociaal veilige en aantrekkelijke verblijfsplek voor voetgangers, en krijgen de woningen op de oevers vrije zichtlijnen naar het water. De verticale connectie tussen brugdek en wateroppervlak maakt het daarnaast voor vogels en insecten makkelijker om zich te verplaatsen.

Foto: ©Luuk Kramer

“De Amstelstroombrug is een mooi voorbeeld waarbij ecologie, de toepassing  van duurzame materialen en betontechniek op een fraaie wijze geïntegreerd zijn.” – Remco Hoeboer, directeur Mobilis

Duurzaam en toekomstbestendig

Alle voor de Amstelstroombrug gebruikte materialen zijn hoogwaardig, duurzaam, recyclebaar en onderhoudsvriendelijk, en zullen met de tijd alleen maar mooier worden. De brug kan bovendien aangepast worden als ontwikkelingen in de infrastructuur daarom vragen. Een natuurinclusieve brug voor de mensen en dieren van nu, ontworpen voor de toekomst: met de Amstelstroombrug heeft het team een ecologisch hoogstandje geleverd midden in een Amsterdamse wijk in opkomst.

De Amstelstroombrug wordt een ecologisch hoogstandje

Lees het gehele artikel

Het mag gerust een bijzonder ontwerp genoemd worden. De brug die de gemeente Amsterdam over de Duivendrechtse vaart laat realiseren, levert een bijdrage aan het ecologische netwerk in de stad. Het ontwerp komt van Mobilis B.V. en VenhoevenCS Architecture & Urbanism, met ecologische inbreng van adviesbureau Smartland.

GWW is in gesprek met projectleiders Arno Bolder (Mobilis) en Edwin Abbink (gemeente Amsterdam) over het groene ontwerp en de rol die de brug gaat spelen in de verbinding van het Amstelkwartier met de Joan Muyskenweg, voor voetgangers, fietsers en autoverkeer.

Een stap verder dan het eisenpakket

“In de uitvraag waren er eisen gesteld aan de vormgeving, onderhoudbaarheid en ecologie”, opent Edwin het gesprek. “De brug moest niet alleen voor een infrastructurele verbinding zorgen, maar ook voor een ecologische verbinding met de omgeving en bijdragen aan biodiversiteit.” Mobilis en VenhoevenCS Architecture & Urbanism wonnen de tender. Arno vertelt: “We zijn een stap verder gegaan dan de gemeente vroeg. Dat past ook bij Mobilis, we hebben jarenlange ervaring met ecoducten en faunapassages. We hebben de uitvraag gewoon goed begrepen, dat was voor ons een kwestie van ‘thuiskomen’. Door ecologisch adviesbureau Smartland bij het ontwerp te betrekken, konden we zeer nauwkeurig inspelen op de lokale ecologie. Mobilis B.V. realiseert het project samen met vaste partner Van Gelder B.V.”

Het resultaat zal een brug zijn die een bijdrage levert aan het ecologische netwerk, met een bloemrijke middenberm, met nestkasten voor de huis- en boerenzwaluw in de brugbalken, met kraamkamers voor vleermuizen in de middenpijlers en in de pijlers aan de zijkanten nesten voor de ijsvogel en de oeverzwaluw. “Bijzonder om zo te kunnen bijdragen aan biodiversiteit in stedelijk gebied”, oppert Edwin. “Ook komen er voorzieningen in de brug voor planten en dieren die relatief zeldzaam zijn geworden in de binnenstad, in de vorm van schuil-, nestel- en slaapgelegenheden voor vleermuizen, vogels, vissen, bijen en hommels. Op dat vlak zijn Mobilis en VenhoevenCS Architecture & Urbanism verder gegaan dan de uitvraag.”

Voor de bouw van de brug is door TBI-onderneming Mobilis specifiek voor beton gekozen.

Een wereld op zich

Ecologisch gezien wordt de brug over de Duivendrechtsevaart een wereld op zich, als we kijken naar alle faciliteiten voor het bevorderen en in stand houden van biodiversiteit. “Er is ook veel oog voor groenvoorziening”, vervolgt Arno. “De groene middenberm van de Amstelstroomlaan wordt doorgetrokken over de brug, inclusief een eigen waterbuffer. Openingen in het brugdek zorgen voor daglichttoetreding onder het brugdek.”

Duurzaam ontwerp

Voor de bouw van de brug is door TBI-onderneming Mobilis specifiek voor beton gekozen. Arno legt uit: “Dat maakt dat er minder onderhoud nodig is, er hoeft bijvoorbeeld niet geschilderd te worden. In het ontwerp zijn de waterpijlers zo geplaatst, dat er geen remmingwerk nodig is. Ook dat scheelt enorm in onderhoudskosten.” Edwin reageert: “Ook in dat opzicht was de aanbieding van Mobilis en VenhoevenCS Architecture & Urbanism onderscheidend. Verder is er door de combinatie rekening gehouden met eventuele veranderingen in de toekomst. Boven de kades is de middenberm open, maar wel dusdanig dat er later, indien nodig, een derde rijstrook gerealiseerd kan worden. Al met al is de uitvraag, op basis van D&C, vrij abstract geweest en voor de gemeente best bijzonder.”

De digitale bouwkeet

Ten tijde van het interview is de combinatie bezig met de fundatie voor de waterpijlers en de paalfundatie voor het landhoofd aan de oostzijde en het inrichten van het bouwterrein. “Weet je wat bijzonder is?”, vraagt Arno. “We hebben gisteren onze 7e bouwvergadering gehad, online uiteraard. Ik heb de teamleden van de opdrachtgever nog nooit fysiek gesproken. We zitten letterlijk bij elkaar in een digitale bouwkeet…” Edwin voegt daar tot besluit aan toe: “Wat nog bijzonderder is? Dat we ondanks dat we de live contacten missen, er toch een hele hechte en prettige samenwerking is. Best uniek, ik vind beide teams sterk in hun communicatie.”